समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

७० समराङ्गणसूत्रधारे कूजयतीव वायुश्च स्मृतः १सोऽथ शुभप्रदः । खरोष्ट्रयोः शृगालानां दर्शनं भुजगस्य वा ॥ ३७ ॥ छेदे स्यात् कर्मविघ्नाय निगडैर्बन्धनाय वा । हलचक्रपताकाब्जध्वजच्छत्रादिदर्शनम् ॥ ३८ ॥ श्रीवृक्षवर्धमानादिदर्शनं वा शुभप्रदम् । उत्क्षिप्यते यदि छेदात् तदर्द्धिः स्यात् कुटुम्बिनः ॥ ३९ ॥ सर्वतः परिहानिः स्याच्छिन्नश्चाक्षिप्यते यदि । एकवृक्षे यथोद्दिष्टलक्षणोत्क्षेपदर्शने ॥ ४० ॥ शेषान् दोषविनिर्मुक्तान् पादपानुपलक्षयेत् । धीरस्तं कल्पयेत् सम्यगनुलोमार्जवं तरुम् ॥ ४१ ॥ छिन्द्याच्च२ शुभभागार्ध३दशभागाधिकं कृतम् । ४तुङ्गीसाचवमध्यश्च(?) सगर्भो धरणीरुहः ॥ ४२ ॥ ज्ञेयानि मण्डलान्यस्य त(त्क्षणोच्छे ? क्षणे छे)दनेऽपि च । मञ्जिष्ठाभे विदुर्भेकं कपिलाभे च मूषकम् ॥ ४३ ॥ पीतभासि तथा गोधां सर्पं दीर्घसितायते । गुडच्छाये मधु भवेत् कृकलासस्तथारुणे ॥ ४४ ॥ गृहगोधा कपोताभे गौधेरो घृतमण्डभे । रसाञ्जनाभे शक्राभे कमलोत्पलभासि च ॥ ४५ ॥ धौतासियष्टिवर्णे च मण्डले जलमादिशेत् । आकारो यस्य सर्पस्य वर्णो वा संप्रदृश्यते ॥ ४६ ॥ तं सर्पगर्भितं वृक्षमादिशेदविचारयन् । तस्करेभ्यो भयं क्षौद्रे सलिले सलिलाद् भयम् ॥ ४७ ॥ विद्यात् सर्पे विषाद् भीतिं पाषाणे भयमग्नितः । अजाविगोमहिष्युष्ट्ररासभादिनिपीडितम् ॥ ४८ ॥ गोधागौधेरमण्डूककृकलासैश्च गर्भिते । मूषके पुनरिच्छन्ति मरणं वास्तुवेदिनः ॥ ४९ ॥ १ द. सोऽप्यशुभप्रदः । २ क. छिन्द्यातु । ३ शा. गार्थे । ४ द. तुंगीत्याद्यधमध्यस्कं ( ? ) ।