समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

१३४ समराङ्गणसूत्रधारे जातानि पञ्चशालानि योग्यानि पृथिवीभुजाम् । पूर्वोक्तैरष्टभिः सार्धं स्यादष्टाविंशतिर्गृहैः ॥ १८ ॥ † कथ्यते पञ्चशालानां मूषाभेदक्रमोऽधुना । विभद्रमेकं तत्रैकं१भद्राणि दशसङ्ख्यया ॥ १९ ॥ द्विभद्राणि पुनः पञ्चचत्वारिंशत् प्रचक्षते । त्रिभद्राणां शतं विंशत्युत्तरं द्वे दशोत्तरे ॥ २० ॥ चतुर्भद्रगृहाणां तु द्विपञ्चाशच्छतद्वयम् । गृहाणां पञ्चभद्राणां षड्भद्राणां दशोत्तरे ॥ २१ ॥ द्वे शते सप्तभद्राणां स्याद् विंशत्युत्तरं शतम् । गृहाणामष्टभद्राणां चत्वारिंशच्च पञ्च च ॥ २२ ॥ दश स्युर्नवभद्राणि तथैकं दशभद्रकम् । एवं सहस्रमेकं स्याद् विंशतिश्च चतुर्युता ॥ २३ ॥ गृहाणां पञ्चशालानां मूषावहनसङ्ख्यया । अथ लक्ष्म च संख्यां च ब्रूमः षट्शालवेश्मनाम् ॥ २४ ॥ एकद्वित्रिचतुश्शालगृहाणां योजनान्मिथः । द्विशालस्यैकशालस्य त्रिशालस्य च योगतः ॥ २५ ॥ षट्शालं जायते वेश्म भेदास्तस्य तु षोडश । पक्षघ्नावतयोर्योगादेकशालगृहस्य च ॥ २६ ॥ स्यात् पङ्कजाङ्कुरं नाम गृहं षट्शालमुत्तमम् । हिरण्यनाभं सिद्धार्थं चैकशालेन वेश्मना ॥ २७ ॥ संयोज्यं तु य३दा गेहं तदा स्याच्छ्रीगृहं शुभम् । संयोगादेकशालेन सुक्षेत्रयमत्सूर्ययोः ॥ २८ ॥ धनेश्वरं नाम गृहं जायते धनवृद्धये । दण्डाख्यचुल्ल्योः संयोगादेकशालगृहस्य च ॥ २९ ॥ १ क. तत्रैव । २ क. शाले सुयोजितम् । ३ क. सदा । † ' अमीषामष्टाविंशतीनां (?) मध्ये एकतमस्य मूषाभेदे कृते एतावन्ति रूपाणि भवन्ति' इति टिप्पणमस्तिकपुस्तके ।