भारतकोश
सात्वत संहिता (पाञ्चरात्र आगम - भगवान् सङ्कर्षण-नारद संवाद सान्वय सटीक)

सात्वत संहिता (पाञ्चरात्र आगम - भगवान् सङ्कर्षण-नारद संवाद सान्वय सटीक)

Satvata Samhita of Pancharatra Agama with Commentary

भगवान् सङ्कर्षण / महर्षि नारद द्वारा

DevanagariHindipublished837 पृष्ठ

पृष्ठ 442, कुल 837 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 442

सप्तदशः परिच्छेदः ३८३ चन्दनेन समालिप्तं कृत्वा पुष्पस्रगन्वितम्। तन्निधायोदिते स्थाने ततो मन्त्रेश्वरं यजेत् ॥ २२५ ॥ हृत्पुण्डरीकमध्यस्थं परिवारसमन्वितम्। स्वच्छस्फटिकवर्णाभं हिमादधिकशीतलम् ॥ २२६ ॥ ध्यायेत् तं ब्रह्मरन्ध्रोर्ध्वं सितं पद्ममधोमुखम्। तत्कर्णिकोदरे लीनं स्मरेद् गगनमण्डलम् ॥ २२७ ॥ प्रकाशितं निशानाथमयूखाखिलतारकैः। विक्षिप्तवाहैराकीर्णं सुरसिन्धुविनिर्गमैः ॥ २२८ ॥ अथार्घ्यपुष्पपूर्वाणां भोगानामर्चने विभोः। प्रागुक्तानां क्रमेणैव अनुसन्धानमाचरेत् ॥ २२९ ॥ यं यं संकल्पयेद् भोगं तं तं भाव्य सुधामयम्। पतन्तमम्बराद् वेगादमृतांशुपरिप्लुतम् ॥ २३० ॥ साक्षादमृतरूपस्तु तैस्तैरमृतसम्भवैः। बृंहितं मुदितं मग्नं संप्लुतं मन्त्रराट् स्मरेत् ॥ २३१ ॥ ततोऽवतार्य हृदयात् साधनेन यजेद् बहिः। इष्ट्वाऽथ वह्निगर्भस्थं ध्यात्वा सन्तर्पयेत् ततः ॥ २३२ ॥ सामलैर्राज्यसिक्तैस्तु विल्वैर्दुर्वाङ्कुरैर्नवैः। तिलैर्गोक्षीरसंयुक्तैर्लाजतण्डुल मिश्रितैः ॥ २३३ ॥ सिताज्यपुष्पसंयुक्तैर्दद्यात् पूर्णाहुतिं ततः। मधुक्षीरोदकेनाथ कुर्याद् द्वै मन्त्रसेचनम् ॥ २३४ ॥ घृतेन पायसान्नेन पायसेन फलैः शुभैः। पूर्ववद् बलिदानं तु कुर्यादाप्यायनं भवेत् ॥ २३५ ॥ अथाप्यायनविधिमाह — अथानेन हि मन्त्रेणेत्यारभ्य कुर्यादाप्यायनं भवेदित्य- न्तम्। सार्णमध्यगं सकारान्तर्गतमित्यर्थः। संज्ञापदं = साध्यनामधेयमित्यर्थः। नाभिसप्तवर्णं यत् सकारः, नाभितुर्योपरि स्थितं वकारोपरि स्थितमित्यर्थः। इदं प्रथमबीजम्। उत्तराधरयोगेन तदेवादाय वैः पुनः। सकारस्याधो वकारं संयोज्ये- त्यर्थः। इदं द्वितीयबीजम्। नाभितृतीयं लकारं द्वाभ्यामधः, वक्ष्यमाणसकार- वकारयोरित्यर्थः। तत्रापि नाभेः सप्तमं सकाराख्यं वर्णम्, अधःस्थम्, तच्चतुर्थं वकाराख्यं वर्णं मूर्धनि। इदं तृतीयबीजम्। सप्तमं सकारम्, तृतीयं लकारम्, नेमिवर्गादूनविंशकं बकारम्। इदं चतुर्थबीजम्। भूयो नेमेस्तमादाय सकार- मादायैत्यर्थः। नाभिसप्तमपृष्ठगं सकारोपरि स्थितमित्यर्थः। नाभिदेशात् तृतीयं लकारमित्यर्थः। इदं पञ्चमबीजम्। सर्वेषां पञ्च(म) बीजानामित्यर्थः। पञ्चमारग-