श्रीलिंगमहापुराण

श्रीलिंगमहापुराण
Linga MahaPurana
महर्षि वेदव्यास द्वारा
DevanagariHindipublished833 पृष्ठ
पृष्ठ 728, कुल 834 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 728
| ७२६ | श्रीलिङ्गमहापुराण | [ उत्तरभाग |
|---|
चालीसवाँ अध्याय
कन्यादानविधि
| सनत्कुमार उवाच | सनत्कुमार बोले— |
|---|---|
| कन्यादानं प्रवक्ष्यामि सर्वदानोत्तमोत्तमम्।<br>कन्यां लक्षणसम्पन्नां सर्वदोषविवर्जिताम्॥ १<br><br>मातापित्रोस्तु संवादं कृत्वा दत्त्वा धनं महत्।<br>आत्मीकृत्याथ संस्नाप्य वस्त्रं दत्त्वा शुभं नवम्॥ २<br><br>भूषणैर्भूषयित्वाथ गन्धमाल्यैरथार्चयेत्।<br>निमित्तानि समीक्ष्याथ गोत्रनक्षत्रकादिकान्॥ ३ | अब मैं सभी दानोंमें अतिश्रेष्ठ कन्यादानका वर्णन करूँगा। किसी कन्याके माता-पितासे बात-चीत करके उन्हें अत्यधिक धन देकर समस्त शुभ लक्षणोंसे सम्पन्न तथा सभी दोषोंसे रहित उस कन्याको अपनी पुत्री बना ले। इसके बाद उसे स्नान कराकर सुन्दर तथा नवीन वस्त्र प्रदान करके आभूषणोंसे अलंकृतकर गन्ध, पुष्प आदिसे उसकी पूजा करे॥ १-२ १/२॥ |
| उभयोश्चित्तमालोक्य उभौ सम्पूज्य यत्नतः।<br>दातव्या श्रोत्रियायैव ब्राह्मणाय तपस्विने॥ ४<br><br>साक्षादधीतवेदाय विधिना ब्रह्मचारिणे।<br>दासदासीधनाढ्यं च भूषणानि विशेषतः॥ ५<br><br>क्षेत्राणि च धनं धान्यं वासांसि च प्रदापयेत्।<br>यावन्ति देहे रोमाणि कन्यायाः सन्ततौ पुनः॥ ६<br><br>तावद्वर्षसहस्त्राणि रुद्रलोके महीयते॥ ७ | तत्पश्चात् शकुन, गोत्र, नक्षत्र आदिका सम्यक् विचार करके कन्या तथा वरके अन्तःकरणकी अनुकूलता देखकर उन दोनोंकी प्रयत्नपूर्वक विधिवत् पूजाकर उस श्रोत्रिय, तपस्वी, वेदपारंगत तथा ब्रह्मचारी ब्राह्मणको विधानपूर्वक वह कन्या अर्पित कर दे। साथ ही दास, दासी, आभूषण, भूमि, धन, धान्य तथा वस्त्र भी प्रदान करे। इस दानको करनेवाला मनुष्य उस कन्याके तथा उसकी संतानोंके शरीरमें जितने रोम होते हैं, उतने हजार वर्षोंतक रुद्रलोकमें प्रतिष्ठा प्राप्त करता है॥ ३-७॥ |
॥ इति श्रीलिङ्गमहापुराणे उत्तरभागे कन्यादानविधिर्नाम चत्वारिंशोऽध्यायः॥ ४०॥
॥ इस प्रकार श्रीलिङ्गमहापुराणके अन्तर्गत उत्तरभागमें 'कन्यादानविधि' नामक चालीसवाँ अध्याय पूर्ण हुआ॥ ४०॥
इकतालीसवाँ अध्याय
हिरण्यवृषमहादानविधि
| सनत्कुमार उवाच | सनत्कुमार बोले— |
|---|---|
| हिरण्यवृषदानं च कथयामि समासतः।<br>वृषरूपं हिरण्येन सहस्रेणाथ कारयेत्॥ १<br><br>तदर्धार्धेन वा धीमांस्तदर्धार्धेन वा पुनः।<br>अष्टोत्तरशतेनापि वृषभं धर्मरूपिणम्॥ २ | अब मैं हिरण्यवृषके दानका संक्षेपमें वर्णन कर रहा हूँ। एक हजार सुवर्णमुद्रासे वृषभकी एक प्रतिमा बनानी चाहिये अथवा बुद्धिमान् मनुष्यको चाहिये कि उसके आधेके आधे भागसे अथवा उसके भी आधेके आधे भागसे अथवा एक सौ आठ सुवर्णमुद्रासे धर्मरूपी वृषभका निर्माण करे॥ १-२॥ |
| ललाटे कारयेत्पुण्ड्रमर्धचन्द्रकलाकृतिम्।<br>स्फटिकेन तु कर्त्तव्यं खुरं तु रजतेन वै॥ ३<br><br>ग्रीवां तु पद्मरागेण ककुद्गोमेदकेन च।<br>ग्रीवायां घण्टवलयं रत्नचित्रं तु कारयेत्॥ ४ | उसके ललाटपर स्फटिकमणिका अर्धचन्द्राकार पुण्ड्र सुशोभित करे। उसका खुर चाँदीसे, ग्रीवा पद्मरागमणिसे और ककुद् गोमेदसे बनाये। तदनन्तर |