श्रीलिंगमहापुराण

श्रीलिंगमहापुराण
Linga MahaPurana
महर्षि वेदव्यास द्वारा
DevanagariHindipublished833 पृष्ठ
पृष्ठ 799, कुल 834 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 799
अध्याय ८ ] कृत्तिवासेश्वर तथा उसके समीपस्थ लिङ्गोंका वर्णन ७९७
| संस्कृत मूल | हिन्दी अनुवाद |
|---|---|
| पुण्यप्रद आयतन भी हैं। पूर्वकालमें काशिराजके शुभ गृहमें धन्वन्तरि उत्पन्न हुए थे॥ ७३॥ | |
| तेन भद्रे तथा काले अहमाराधितः शुभे।<br>भृङ्गीशेश्वरनामानं लिङ्गं तत्र स्थितं मम॥ ७४<br><br>पश्चान्मुखः स्थितश्चाहं कूपस्तु मम चाग्रतः।<br>तिष्ठन्त्योषधयस्तत्र सर्वा ह्यमृतसम्भवाः॥ ७५ | हे भद्रे! उन्होंने शुभ कालमें मेरी आराधना की थी। वहाँपर मेरा भृंगीशेश्वर नामक लिङ्ग स्थित है। मैं वहाँ पश्चिमकी ओर मुख किये हुए स्थित हूँ और मेरे सामने एक कूप है। वहाँ अमृतसे उत्पन्न सभी औषधियाँ विद्यमान हैं॥ ७४-७५॥ |
| क्षिप्तास्तस्मिन् पुरा काले वैद्यराजेन सुन्दरि।<br>तेन तत्प्रोच्यते स्थानं वैद्यनाथं महेश्वरि॥ ७६ | हे सुन्दरि! पूर्वकालमें वैद्यराजके द्वारा औषधियाँ उस कूपमें डाली गयी थीं, इसीलिये हे महेश्वरि! उस स्थानको वैद्यनाथ कहा जाता है॥ ७६॥ |
| तस्मिन् कूपे तु ये देवि पानीयं पिबते नरः।<br>व्याधिभिः सम्प्रमुच्यन्ते वैद्यनाथप्रभावतः॥ ७७ | हे देवि! जो मनुष्य उस कूपका जल पीते हैं, वे वैद्यनाथके प्रभावसे व्याधियोंसे मुक्त हो जाते हैं॥ ७७॥ |
| कूपस्य चोत्तरे भागे हरिकेश्वरसंज्ञकम्।<br>रोगैश्चापि प्रमुच्यन्ते हरिकेश्वरदर्शनात्॥ ७८ | [उस] कूपके उत्तरभागमें हरिकेश्वर नामक लिङ्ग है, हरिकेश्वरके भी दर्शनसे मनुष्य रोगोंसे मुक्त हो जाते हैं॥ ७८॥ |
| तुङ्गेशस्य समीपे तु दक्षिणे वरवर्णिनि।<br>शैवं तडागमाख्यातं शिवेनाधिष्ठितं शुभम्॥ ७९ | हे वरवर्णिनि! दक्षिण दिशामें तुंगेश्वरके समीप शिवके द्वारा अधिष्ठित एक उत्तम शैव तडाग बताया गया है॥ ७९॥ |
| पश्चिमे तु तटे रम्ये स्थितोऽहं तत्र सुव्रते।<br>पश्चिमाभिमुखो भद्रे तस्मिन् स्थाने व्यवस्थितः॥ ८०<br><br>शिवेश्वर इति ख्यातो भक्तानां वरदायकः।<br>शिवेश्वराद्दक्षिणतो नातिदूरे व्यवस्थितम्॥ ८१<br><br>पश्चिमाभिमुखं लिङ्गं स्थापितं जमदग्निना।<br>जमदग्निलिङ्गात्पश्चिमतो नातिदूरे व्यवस्थितम्॥ ८२ | हे सुव्रते! वहाँ रम्य पश्चिमी तटपर मैं स्थित हूँ। हे भद्रे! भक्तोंको वर प्रदान करनेवाला मैं उस स्थानमें पश्चिमाभिमुख होकर स्थित हूँ और शिवेश्वर—इस नामसे विख्यात हूँ। शिवेश्वरके दक्षिणमें [महर्षि] जमदग्निके द्वारा स्थापित एक पश्चिमाभिमुख लिङ्ग स्थित है। जमदग्निलिङ्गके पश्चिममें देवताओं तथा असुरोंसे नमस्कृत भैरवेश्वर नामसे प्रसिद्ध लिङ्ग स्थित है॥ ८०-८२ १/२॥ |
| भैरवेश्वरविख्यातं सुरासुरनमस्कृतम्।<br>तत्र दुर्गा स्थिता भद्रे ममापि हि भयङ्करा॥ ८३<br><br>नृत्यमाना तु सा देवी लिङ्गस्यैव समीपतः।<br>भैरवेशं तु तं दृष्ट्वा संसारे न पतेत्पुनः॥ ८४ | हे भद्रे! वहाँ मेरे लिङ्गके ही समीपमें नृत्य करती हुई वे भयंकर देवी दुर्गा स्थित हैं। उन भैरवेश्वरका दर्शन करके मनुष्य पुनः संसारमें नहीं आता है॥ ८३-८४॥ |
| तस्यैव भैरवेशस्य कूपस्तिष्ठति चोत्तरे।<br>तस्योपस्पर्शनं कृत्वा सर्वयज्ञफलं लभेत्॥ ८५ | उन्हीं भैरवेश्वरके उत्तरमें एक कूप स्थित है, उसमें स्नान करके मनुष्य सभी यज्ञोंका फल प्राप्त करता है॥ ८५॥ |
| कूपस्य पश्चिमे भागे लिङ्गं तिष्ठति भामिनि।<br>शुकेश्वरमिति ख्यातं स्थापितं व्याससूनुना॥ ८६<br><br>तं दृष्ट्वा मानवो देवि वैराग्यमपि विन्दति।<br>तस्यैव चोत्तरे पार्श्वे तडागं यत्र तिष्ठति॥ ८७ | हे भामिनि! कूपके पश्चिम भागमें व्यासपुत्रके द्वारा स्थापित शुकेश्वर नामसे प्रसिद्ध लिङ्ग स्थित है, हे देवि! उसका दर्शन करके मनुष्य वैराग्य भी प्राप्त कर लेता है॥ ८६ १/२॥ |