स्वप्नवासवदत्तम् (महाकवि भास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

INTRODUCTION. XXXV The description of Duryodhana who had fallen down with his thigh broken (from Ûrubhanga) is contained in this verse:- “श्रीमान् संयुगचन्दनेन रुधिरेणार्द्रानुलिप्तच्छवि- भूसंसर्पणरेणुपाटलभुजो बालव्रतं ग्राहितः । निर्वृत्तेऽमृतमन्थने क्षितिधरान्मुक्तः सुरैः सासुरै- राकर्षन्निव भोगमर्णवजले श्रान्तोञ्झितो वासुकिः ॥” (Sloka 28.) The sorrowful words of Lakshmana as Sita faces the ordeal by fire (अग्निप्रवेश) (from Abhishekanâtaka) are quoted below:— “विज्ञाय देव्याः शौचं च श्रुत्वाचार्यस्य शासनम् । धर्मस्नेहान्तरे न्यस्ता बुद्धिर्दोलायते मम ॥” (Aṅka 6, sloka 21.) Râvana's words expressing that he need not anticipate any danger- ous consequences from Râma are contained in:- “कथं लम्बसटः सिंहो मृगेण विनिपात्यते । गजो वा सुमहान् मत्तः सृगालेन निहन्यते ॥” (Aṅka 3, sloka 19.) Râma's utterance in Pratimânâtaka may be noted:- “आरब्धे पटहे स्थिते गुरुजने भद्रासने लङ्घिते स्कन्धाच्चारणनम्यमानवदनप्रच्योतितोये घटे । राज्ञाहूय विसर्जिते मयि जनो धैर्येण मे विस्मितः स्वः पुत्रः कुरुते पितुर्यदि वचः कस्तत्र भो विस्मयः ॥” (Aṅka 1, sloka 4.) The prostration of Râma at his father's feet immediately after he came to know of the royal mandate for his coronation as narrated to Sîta, is described in these words:- “समं बाष्पेण पतता तस्योपरि ममाप्यधः ।