तैत्तिरीय आरण्यक (कृष्ण यजुर्वेद - सायणभाष्य व हिन्दी अनुवाद)

६ प्रपाठके ४ अनुवाकः। ६७५

विश॑स्व। संवे॒शन॑स्तनु॒वै चा॒रु॑रेधि प्रि॒यो दे॒वानां॑ प॒र॒मे स॒धस्थे॑^(९)। ^(१०)उत्ति॑ष्ठ॒ प्रेहि॒ प्रद्र॑वौकः कृणुष्व प॒र॒मे व्यो॑मन्। य॒मेन॑ त्वं य॒म्या संवि॑दानोत्त॒मन्नाक॒मधि॑रोहे- मं^(१०)। ^(११)अश्म॑न्वती रे॒वती॒र्यद्दे॑ दे॒वस्य॑ सवि॒तुः प॒वित्रं॑

---

कल्पः। अथैतान्यस्थीनि अद्भिः प्रक्षाल्य कुम्भे वासते वा कृत्वा आदाय उपोत्तिष्ठति, उत्तिष्ठ प्रेहि प्रद्रवौकः कृणुष्व परमे व्योमन्। यमेन त्वं यम्या संविदानोत्तमं नाकमधिरोहेममिति। (१० मन्त्रः।) हे प्रेत अस्मात् स्थानात् 'उत्तिष्ठ'। उत्थाय च · 'प्रेहि' प्रकर्षेण गच्छ। गमनकालेऽपि 'प्रद्रव' शीघ्रं गच्छ। गत्वा च 'परमे व्योमन्' उत्कृष्टे स्वर्गे, 'ओकः' 'कृणुष्व' स्थानं कुरु। कृत्वा च 'त्वं', 'यमेन' 'यम्या' च स्त्रीपुरुषाभ्यामुभाभ्यां सह, 'संविदाना' संविदानः, ऐक- मत्यं प्राप्तः सन्, 'इदमुत्तमं नाकं' स्वर्गभोगं, 'अधिरोह' प्राप्नुहि॥

कल्पः। शम्यां पलाश्रे वा कुम्भं निधाय जघनेन कुम्भं कूर्च्चा- दिसमानमाश्मनात् मृदा स्नातीत्येके इति। तत्र पूर्वोक्तानां मन्त्राणां प्रतीकानि दर्शयति, अश्मन्वती रेवतीर्यद्दे देवस्य सवितुः पवित्रं या राष्ट्रादुदुद्यन्तममस्परि धाता पुनाविति। (११मन्त्रः।) ॥

सोमयाजिनस्तु पुनर्दहनं कर्त्तव्यं, पुनर्दहनान्तं सोमयाजिन इति सूत्रेऽभिहितत्वात्। तत्प्रकारस्तु कल्पे दर्शितः, अथ यदि पुनर्धक्ष्यन्तः स्युः, अतएवागारान् दक्षिणान् निर्वर्त्य तिस्रो रात्रोरिष्वा दहन-