तैत्तिरीय ब्राह्मण (कृष्ण यजुर्वेद - सायणभाष्य सहित भाग १)

३०२ (१.८.२) तैत्तिरीयब्राह्मणम् वि॒ष्णुना॑ य॒ज्ञेनाऽऽप्रो॑त् । यत्स॒ ँ स्पृ॑ष्टो॒ भव॑न्ति । इ॒न्द्रि॒यमे॒व तद्वी॒र्यं॑ यज॑मान आ॒प्रोति॑ । पूर्वा॑ पूर्वा॒ वेदि॑र्भवति । इ॒न्द्रि॒यस्य॑ वी॒र्य॑स्याव॑रुद्ध्यै । पु॒रस्ता॑दुप॒सदा॒ ँ सौम्ये॑न॒ प्र॑चरति । सोमो॒ वै रे॑तो॒धाः । रेत॑ एव॒ तद्द॑धाति । अ॒न्त॒रा त्वा॒ष्ट्रेण॑ । रेतं॑ एव॒ हितं॑ त्वष्ट्रा॑ रू॒पाणि॑ वि॒करो॑ति । उ॒प॒रि॒ष्टाद्वैष्ण॒वेन॑ । य॒ज्ञो वै विष्णु॑: । य॒ज्ञ ए॒वान्त॒तः प्रति॑तिष्ठति (२) । स॒प्तमे द॑धाति॒ पञ्च॑ च । इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयब्राह्मणे प्रथमाष्टकेऽष्टमाध्याये प्रथमोऽनुवाकः ॥ १ ॥ अथाष्टमप्रपाठके द्वितीयोऽनुवाकः । जा॒मि वा ए॒तत्कु॑र्वन्ति । यत्स॒द्यो दी॒क्षय॑न्ति स॒द्यः सोमं॑ क्री॒णन्ति॑ । पु॒ण्ड॒रि॒स्रजां प्रय॑च्छत्यजा॑मित्वाय । अ॒ङ्गि॒रस॑: सु॒व॒र्गं लो॒कं यन्त॑: । अ॒प्सु दी॒क्षा॒तप॑सी॒ प्रावे॑शयन् । यत्पु॑ण्डरी॑कमभ॑वत् । यत्पु॑ण्डरिस्र॒जां प्रय॑च्छति । सा॒क्षादे॒व दी॑क्षा॒तप॑सी॒ अव॑रुन्धे । द॒शभि॑र्व॒त्स॒तरै॑: सोमं॑ क्री॒णाति॑ । दशा॑क्षरा वि॒राट् (१) अन्नं॑ वि॒राट् वि॒राजै॒वान्नाद्य॒मव॑रुन्धे । मु॒ष्करा॑ भवन्ति सेन्द्रि॒त्वाय॑ । द॒शपे॒यो॑ । अन्ना॒द्यस्याव॑रुद्ध्यै । श॒तं ब्रा॑ह्म॒णाः पि॑बन्ति । श॒तायु॑: पुरु॑षः श॒तेन्द्रि॑यः । आयु॑ष्ये॒वेन्द्रि॑ये प्रति॑तिष्ठति । स॒प्तद॒श ँ स्तोत्रं॑ भव॑ति । स॒प्तद॒शः प्र॒जाप॑तिः (२) प्र॒जाप॑तेरा॒प्त्यै॑ । प्र॒का॒शाव॑ध्व॒र्यवे॑ ददाति । प्र॒काश॑मे॒वैनं॑ गमयति । स्रज॑मुद्गा॒त्रे । व्यै॑वास्मै वासयति । रु॒क्म ँहोत्रे॑ । आ॒दि॒त्यमे॒वास्मा॒ उन्न॑यति । अश्वं॑ प्रस्तोतृप्रतिह॒र्तृभ्या॑म् । प्रा॒जा॒प॒त्यो वा अश्व॑: । प्र॒जा प॑तेरा॒प्त्यै (३) । द्वाद॑श प॒ष्ठौ॒हीर्ब्रह्म॑णे । आयु॑रे॒वाव॑रुन्धे । व॒शां मै॑त्रावरु॒णाय॑ ।