वासवदत्ता (महाकवि सुबन्धु - श्लेष-प्रधान शास्त्रीय गद्यकाव्य सान्वय सटीक)

नन्दनः हिमालय इव जनि[३१]तशिवः मन्दर इव भोगि- भोगाङ्कितः कैलास इव महेश्वरोपभुक्तकोटिः मधुरिव नानारामानन्दकरः क्षीरोदमथनोद्य[३२]तमन्दर इव मुखरितभुवनः राग(१४)(राज) इवो ऽल्(लसित)रतिः ईशानभूति- सञ्चय इव सन्ध्योच्छलितः शरन्मेघ इवा ऽवदातहृदयः [३३] विष्णुपदावलम्बी च पार्थ इव समरसाहसोचितः कंस इव [३४] कुवलयापीड(भूषणः) तार्क्ष्य इव [विनतानन्दकरः] सुमुखनन्दन(ः) [च] विष्णुरिव क्रोडीकृतसुतनुः शान्तनव इव स्ववश[स्थापित]काल[३५]धर्मः कौरवव्यू(१५)ह इव सु- शर्माधिष्ठितः [सुबाहुरिव रामानन्दी समदृष्टिरपि महे- श्वरो मुक्तामयो ऽप्यतरलमध्यो] जल(धरसमय) इव [३६] विमलतरवारिधारात्रासितराजहंस(मण्डलः ¹ सुबाहुरपि रा- मानन्दकरः समदृष्टिरपि महेश्वरः मुक्तामयो ऽप्य- तरलमध्यः) वंश[प्र]दीपो ऽप्यक्षतदशः तनयो (ऽभूत्) कन्दर्पकेतुर्नाम। येन [च] चन्द्रेणे ऽव सकलकलाकुल- गृहेण शर्वरीतिहारिणा [३७] (कैरववि)बन्धुना प्रसाधिताशेन विलोकि(१६)ता जलधय इव (सम्)उल्लसितगोत्रास् सुदूर[वि ²]वर्धि- तजीवनाः प्रसन्नसत्त्वास् [३८] सन्तः परां (ऋद्धिम्) अवापुः। यस्य [च] जनितानिरुद्धलीलस्य रतिप्रियस्य कुसुमशरासनस्य मकरकेतोरिव दर्शनेन वनिताजनस्य हृदयमुल्ललास। यस्मै चा ऽनुगतदक्षिणसदागतये (नेत्र ³)श्रुतिसुख(प्रदाय) कोमलकोकिलरुताय वि(कसित)पल्लवाय कृतका[३९]म्तारतरम्- गाय सुरभिसुमनोभिरामाय सर्व[जन]सुलभपद्माय वि- (स्तृत ⁴)कन(१७)कसम्पदे अतिक्रान्तदमनकाय वसन्ताये ऽवो (ऽप)वन[४०]लता इवो ऽत्कलिकासहस्रसङ्कुला भ्रमरसङ्गताः प्रवालहारिण्यो विलसद्वयसस्तरुण्यः स्पृहयां चक्रुः। यस्य च समरभुवि [४१] भुजदण्डेन कोदण्डं कोदण्डेन (बा- णः बाणैर्) अरिशिरः (अरिशिरसा) भूमण्डलं (भूमण्डलेना) ऽनुभूत(पूर्वनायकस्मरणं स्मरणेन च) कीर्तिः कीर्त्या च सप्त सागराः सागरैः कृतयुगादिराज[चरित]स्मरणम् (स्मर- णेन) स्थैर्यं (स्थैर्येण) प्रतिक्षणम् आश्चर्यम् आसादितम्। ¹ So also Hall's manuscripts C, E, F, G, H, and the commentator Narasiṃha. ² Hall's manuscripts B, C, D, G, H also omit vi; Trichinopoly ed., parivardhita. ³ So also Hall's manuscripts A, B, C, D, E, F, H, and the commentators Narasiṃha and Jagaddhara. ⁴ Cf. viṣkṛta in Hall's manuscript D.