भारतकोश
वासवदत्ता (महाकवि सुबन्धु - श्लेष-प्रधान शास्त्रीय गद्यकाव्य सान्वय सटीक)

वासवदत्ता (महाकवि सुबन्धु - श्लेष-प्रधान शास्त्रीय गद्यकाव्य सान्वय सटीक)

Vasavadatta of Mahakavi Subandhu with Commentary

महाकवि सुबन्धु द्वारा

DevanagariHindipublished244 पृष्ठ

पृष्ठ 172, कुल 244 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 172

152 VĀSAVADATTĀ tara)rāgēṇē 'va ramjitēna rāgasāgaravidruma(śakalēnē ¹) 'vā 'dha- rapallavēna [upa]śōbhamānām taruṇa(kāitaka)daḷadrāghīyasā pakṣmalacaṭulālasēna hṛday(āvāsa)gṛhāvasthitahṛcchayavilāsinō gavākṣaśaṁkām (uj)janayatā sarāgēṇā 'pi nirvāṇam [60] (jana- yatā ²) gatiprasara(ni)rōdhakaśravaṇakṛta(krōdhēnē) 'vā ('pāṁ- ga)lōhitēna dhavaḷayatē 'va jagada(khilaṁ) utphullakamalakā- nanasanātham iva gagana(talaṁ) kurvatā dugdhāmbhodhisaha- srāṇī 'vō'dvamatākumda(kusumanilīnām) utpalamālā(m) [lakṣmīm ivō] upahasatā nayanayugalēna bhūṣitāṁ daśanaratnatulā(ru[61]- mḍēnē) 'va nayan(āmṛtasimdhu)sētubamdhēnē ('va) yāuvanaman- mathamattavāraṇa(paraṁḍakēnē) 'va nāsāvaṁśēna pariṣkṛtām vilōcana(kuvalaya ³)bhramarapaṅktibhyām mukhamadanamam- diratōraṇa(mālikā(24)bhyām) rāgasāgara(vēṇikābhyām ⁴) yāuva- nanartakalāsikābhyām bhrūlatābhyām vi(rājitām ⁵) ghanasama- [62]yākāśalakṣmīm ivō 'llasad(dhāra)payōdharām jaya[śabda]- ghōṣaṇā⁶panna(narapati)mūrtim ivō 'llasattulākōṭipratiṣṭhitām suyōdhanadhṛtim iva karṇaviśrāmtalōcanām vāmanalīlām iva darśitabalibhaṁgāṁ vṛścikarāśiravisthitim ivā 'tikrāṁtakanyā- tulām uṣām ivā 'niru[63]ddhadarśanasukhām śacīm iva namda- nēkṣaṇarucim paśupatitāṁḍavalīlām ivō 'llasaccakṣuśśravasam (viṁdhyā)ṭavīm ivō 'ttuṁgaśyāmalaku(25)cāṁ vānara[64]sēnām iva sugrīvāṁgada[upa]śōbhitām bhāsvatālaṁkārēṇa (śvētarōciṣā smitēna ⁷) lōhitēnā ('dharēṇa ⁸) sāumyēna darśanēna guruṇā ni- tambabimbēna (sitēna hārēṇa ⁹) śanāiścarēṇa pādēna [tamasā kēśapāśēna ¹⁰] (vikacēna lōcanōtpalēna ¹¹) graha(mayām) iva saṁ- sārabhitticitra[65]lēkhām iva trāilōkya(raṁgasya) rasāyanasi- ¹ So also Hall's manuscripts A, B, C, D, E, F, H, and the commentator Narasiṁha. ² So also Hall's manuscripts A, B, C, D, F, G, H, and the commentator Narasiṁha. ³ So also Hall's manuscripts A, B, C, D, E, F, G, H. ⁴ So also Hall's manuscripts A, B, C, D, F, H, and the commentators Jagaddhara and Narasiṁha. ⁵ So also Hall's manuscripts A, B, C, D, E, F, G, and the commentator Narasiṁha. ⁶ Cf. jayaghōṣa in Hall's manuscripts C, D, F. ⁷ Hall's manuscripts C, D, and the commentator Narasiṁha add this after the next phrase. ⁸ So also Hall's manuscripts A, B, C, D, E, F, G, H. ⁹ Similarly also Hall's manuscripts C, D, and the commentator Narasiṁha. ¹⁰ Hall's manuscripts B, C, E, F, G also omit tamasā kēśapāśēna. ¹¹ So also Hall's manuscripts A, B, C, E, F, G, H.