वायु पुराण

[अ० १०३ श्लो० ५१-७१] वायुपुराणम् । ४२१ ( सृष्टिवर्णनम )

धन्यं यशस्यमायुष्यं पुण्यं वेदैश्च संमतम् । कृष्णद्वैपायनेनोक्तं पुराणं छलवादिनः ॥ ५१
मन्वन्तरेश्वराणां च यः कीर्ति प्रथयेदिमाम् । देवतानामृषीणां च भूरिद्रविणतेजसाम् ॥
स सर्वैर्मुच्यते पापैः पुण्यं च महदाप्नुयात् ॥ ५२
यश्चेदं श्रावयेद्विद्वान्सदा पर्वणि पर्वणि । धूतपाप्मा जितस्वर्गो ब्रह्मभूयाय कल्पते ॥ ५३
यश्चेदं श्रावयेच्छ्राद्धे ब्राह्मणाना्पाद मन्ततः । अक्षयं सार्वकामीयं पितॄंस्तच्चोपतिष्ठति ॥ ५४
तस्मात्पुरा ह्यनन्तीदं पुराणं तेन चोच्यते । निरुक्तमस्य यो वेद सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ ५५
तथैव त्रिषु वर्णेषु ये मनुष्याः प्रधानतः । इतिहासासिममं श्रुत्वा धर्माय विदधे (दधते) मतिम् ॥ ५६
यावन्त्यस्य शरीरिषु रोमकूपाणि सर्वशः । तावत्कोटिसहस्राणि वर्षाणां दिवि मोदते ॥
ब्रह्मसायो (यु) ज्यगो भूत्वा दैवतैः सह मोदते ॥ ५७
सैवपापहरं पुण्यं पवित्रं च । यशस्वि च । ब्रह्मा वदौ शास्त्रमिदं पुराणं मातरिश्वने ॥ ५८
तस्माच्चोशनसा प्राप्तं तस्माच्चापि बृहस्पतिः । बृहस्पतिस्तु प्रोवाच सवित्रे तदनन्तरम् ॥ ५९
सविता मृत्यवे प्राह मृत्युश्चेन्द्राय वै पुनः । इन्द्रश्चापि वशिष्ठाय सोऽपि सारस्वताय च ॥ ६०
सारस्वतस्त्रिधाम्ने च त्रिधामा च शरद्वते । शरद्वत्सिविष्टाय सोऽन्तरिक्षाय दत्तवान् ॥ ६१
वर्षिणे चान्तरिक्षो वै सोऽपि त्रय्यारुणाय च । त्रय्यारुणो धनंजये स च प्रादात्कृतंजये ॥ ६२
कृतंजयत्तृणंजयो भरद्वाजाय सोऽप्यथ । गौतमाय भरद्वाजः सोऽपि निर्यन्तरे पुनः ॥ ६३
निर्यन्तरस्तु प्रोवाच तथा वाजश्रवाय च । स ददौ सोमशुष्माय स ददौ तृणबिन्दवे ॥ ६४
तृणबिन्दुस्तु दक्षाय दक्षः प्रोवाच शक्तये । शक्तेः पराशरश्चापि गर्भस्थः श्रुतवानिदम् ॥ ६५
पराशराज्जातुकर्णस्तस्माद्वैपायनः प्रभुः । द्वैपायनात्पुनश्चापि मया प्रोक्तं द्विजोत्तमाः ॥ ६६

शांशपायन उवाच—

मया वै तत्पुनः प्रोक्तं पुत्रायामितबुद्धये । इत्येव वाचा ब्रह्मादिगुरुणा समुदाहृता ॥ ६७
नमस्कार्याश्च गुरवः प्रयत्नेन मनीषिभिः । धन्यं यशस्यमायुष्यं पुण्यं सर्वार्थसाधकम् ॥ ६८
पापघ्नं नियमेनदं श्रोतव्यं ब्राह्मणैः सदा । नाशूद्रौ नापि पापाय नाप्यसंवत्सरोषिते ॥ ६९
नाश्रद्दधानाविदुषे नापुत्राय कथंचन । नाहिताय प्रदातव्यं पवित्रमिदमुत्तमम् ॥ ७०
अव्यक्ते वै यस्य बोनि वदन्ति व्यक्तं देहं कालमन्तर्गतं च ।
वह्निं वक्त्रं चन्द्रसूर्यौ च नेत्रे दिशः श्रोत्रे घ्राणमाहुश्च वायुम् * ॥ ७१

इदं वायुपुराणं च श्रद्धया वाऽपि यः पठेत् । तस्य गृहे स्थिता लक्ष्मीर्दीर्घमायुरवाप्नुयात् ॥
लिखित्वा लेखयित्वा च पूजयित्वा यथाविधि । नाग्निश्चौरभयं तत्र ग्रहरोगार्किकं भयम् ॥
ते सर्वे नाशमायान्ति यावच्चन्द्रद्युतारकाः । सर्वपापविनिर्मुक्तो अ (ह्य) न्ते विष्णुपुरं व्रजेत् ॥
न च मारीभयं किंचित्सर्वत्र सुखमामयात् । आयुरारोग्यमैश्वर्यं पुत्रपौत्रादिसंपदः ॥
भवन्ति सततं तस्य नात्र कार्या विचारणा । इदं वः क्षत्रियोऽधीते तस्य फलमनन्तकम् ॥
इहलोके परा कीर्ति विजयस्तस्य जायते । पुत्रपौत्रसुखं तस्य मृतः स्वर्गपुरं वसेत् ॥
इदं चाधीयतेऽशूद्रःश्रावयेद्वाऽप्यभीक्ष्णशः। तस्य गृहे स्थिरा लक्ष्मीः सत्यं सत्यं हि नान्यथा इति॥

* इत उत्तरग्रन्थस्त्रुटितो ङ पुस्तके ।