वेद स्वरूप विमर्श (स्वामी करपात्री जी महाराज - अपौरुषेय वेद-प्रामाण्य एवं वैदिक समन्वय)

( १६ ) तदयमत्र निष्कर्षः - भ्रमप्रमादविप्रलिप्सादिपुरुषदोषासंस्पृष्टा अपौ- रुषेया वेदाः, प्रामाण्यञ्च तेषां स्वत एव, 'मन्त्रब्राह्मणात्मकत्वं वेदा- नाम्', यथाऽऽनुपूर्व्या प्रथममेव सिद्धा मन्त्रास्तेषामेव निरति शय- ननव्यापारेण दर्शनमृषीणामभवत्, ब्राह्मणभागा अपि अना- दितः कालानपरम्पराप्राप्तविचाराणामवद्योतकाः, संहिताया ब्राह्म- णस्य च नष्टाश्वदग्धरथन्यायेन मिथस्सम्बन्धः, ऋषयश्च लक्ष्यैक- चक्षुषः, क्वचिदर्था अपि शब्दाननुधावन्ति, वेदवाक्यार्थावधारणाय निगम Coach निरुक्तव्याकरणानुक्रमणिकामीमांसान्यायादिसव्यपेक्षता, एतद- विरोधेन निर्णीत एव वाक्यार्थ उपादेय इति । तदिदं सर्वं समवेक्ष्य स्वामिवरैर्ग्रन्थोऽयं प्रणीतः। तमिमं सर्वमवबोध्य प्राचीनं सिद्धान्तमवधारयन्विति सर्वानभ्यर्थयते । विदुषामाश्रवः भाद्रपद शुक्ल. १५ पट्टाभिरामशास्त्री सं० २०२६ वाराणसी। विषय-सूची १-वेदस्वरूपविमर्शः १-२६४ बेदानामनादित्वम्, वेदशब्दार्थनिरुक्तिः, वेदानामानन्त्यम्, इन्द्रियाणां प्राप्यकारित्वम्, वेदविज्ञानवादः मन्त्रार्थविचारः, वाकत्रित्वम्, शरीरे क्रियाद्वैविध्यम्, वैज्ञानिकाथंपरीक्षणम्, शब्दब्रह्मवादः, वेदे ऐतिहासिक- घटनाक्रमः, जातिवादः, प्राकृतयज्ञवादः । २-वेदप्रामाण्यविमर्शः २६५-३७३ वेदस्येश्वरसत्त्वसमर्थनम्, प्रमाणानां स्वतःस्वपरतस्त्वे, बुद्धस्य सर्वज्ञत्वनिरासः, तर्काप्रतिष्ठानम्, वेदस्य नित्य- त्वसमर्थनम्, वेदाध्ययनाधिकारिनिरूपणम् । ३ - वेदापौरुषेयत्वविमर्शः ३७४-४२० अपौरुषेयत्वसमर्थनम्, ईश्वरस्य स्मर्तृ त्वकथनम्, वाचक.ाकथनम्, नैयाकरणमतकथनम् । ४ - ब्राह्मणानां वेदत्वविमर्शः ४२१-४४७ ब्राह्मणानां वेदत्वसमर्थनम्, कात्यायनपरिशिष्टस्य तत्कर्तृ कत्व- समर्थनम्, व्याकरणमतम्, महाभाष्ये विरुद्धवाक्यानां समन्वयकरणम् ।