वेद स्वरूप विमर्श (स्वामी करपात्री जी महाराज - अपौरुषेय वेद-प्रामाण्य एवं वैदिक समन्वय)

हस्तेन धृते ग्रन्थे पृष्ठद्वयस्य (पृष्ठ २४ एवं पृष्ठ २५) शुद्धं प्रतिलेखनं निम्नरूपेण वर्तते:

---

[पृष्ठ २४]

वेदस्वरूप-विमर्शः २४ यदुक्तम्— "पार्थिवोऽग्निरेव प्राणः, तस्येदं रूपं यदयमर्चिर्दीप्यते- ऽभिनिर्वर्त्यतेऽपि । तिस्रः प्रजाः स्ववयवेनैव वस्तुस्वरूपं निष्पादयन्ति । तथैवैषा एवं व्यापृततामेव विदन्तीति" इति । तदेतदपि कल्पनामात्रम्; पार्थिवघटस्य पृथिव्या उपादानत्वम्, कुलालस्य कर्तृत्वम्, जलाश्ममया- दीनां सहकारित्वम्, दण्डादीनां निमित्तत्वम् । पञ्चीकृतायाः पृथिव्याः मूलभूतानि अपञ्चीकृतपञ्चमहाभूतानि । तेषामपि मूलमहङ्कारः, तस्यापि महत्तत्त्वम्, तस्यापि अव्यक्तम्, तथापि न सर्वं मूलम् । तेभ्यः पृथक् किञ्चित् तत्त्वं घटव्यवहृतिनिर्मातुं घटसूत्रे च व्याप्तं दृश्यते । न ते