विक्रमोर्वशीयम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

विक्रमोर्वशीयम् । ३९ उर्वशी - सखि मे प्राणेश्वरस्य वार्तामवधारय । चित्रलेखा - अत्र किं विचारणीयम् । अहो दृश्य- ते महाराजः । पूर्वरङ्ग - नान्दी प्रयुक्ता । तस्मिन् प्रयोगे - यदा लक्ष्मी स्वयंवरोऽभिनिर्वृत्तः । तदा उर्वशी स्वचित्तेन पुरूरवसं स्मरन्ती आसीत् । क्रोधान्मुनिना 'उर्वशी भूलोके पतिष्यसि' इति शप्ता । महेन्द्रेण - "यस्य त्वं मन्मथवशानुगा जाता तस्यैव भवती भविष्यति" इत्यनुगृहीता स्वस्थानं गन्तुमाज्ञा दत्ता । चित्रलेखा - सखि, तिष्ठता तावत् । किं भगवता देवगुरुणा १ प्रत्यक्षं दृष्टिगोचरं ज्ञानमभवत् । २ सर्वप्रपञ्चवर्तिनीनां प्रजानां वृत्तान्तः प्रत्यक्षत एव सर्वदा दृश्यत इति । ३ ततस्ततः । ४ प्रयोगे नाट्यप्रयोगे । ५ भरतेन मुनिना प्रवर्तिते । ६ लक्ष्मीस्वयंवर इत्याख्याने नाटके । ७ तस्यां लक्ष्म्यां यदा उर्वशी वर्तते स्म तदा वारुणी-भूमिकामभिनयन्त्या मेनकया पृष्टा । ८ सोऽहं कस्मै दीयेय । अत्र भगवता देवगुरुणा अपराद्धिका इत्यनेन मुनिना वारुणीवाक्यश्रवणादनन्तरं क्रुष्टेत्याह ॥ चित्रलेखा । सखि लज्जिता उर्वशी ... यदा त्वया पुनस्तस्य प्रत्ययः प्रयुक्तः । उर्वशी । अनु- गृहीतास्मि । चित्रलेखा । भो नु खलु विद्याधर्या ॥ उर्वशी । मदनः खलु मां विकलयति । चित्रलेखा । भद्रम् । परं न विस्मयनीयम् ॥ उर्वशी । तव ता- वद्विदूषकस्य वा ... तस्य गच्छन्त्याः कामचारो भवेत् ॥ चित्रलेखा ।