विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

अन्तरिक्षे शरव्रातैश्चिच्छेदोत्तरिगन्दिमौ ॥ ७॥ सैन्येश्चक्रुः कदनं घोरदर्शनम् ॥ तयोश्चापच्युतौर्बाणैर्निपातितहयाद्विपैः ॥८॥ रणे विससृजुः पाल सवन्त्यो रुधिरनिम्नाः ॥ वहन्त्यो नरदेहानि यक्षराक्षससेविताः ॥ ९ ॥ ताभ्यां मुक्ते शरव्रातैर्गगनं सूर्यरश्मयः ॥ न प्रकाशन्त राजेन्द्र एकच्छात्रं नभस्तले ॥ सैनिकान्व्रातयन्तौ तौ रक्षमाणौ च सारथी ॥ १० ॥ छिन्दमानौ रणे वीरौ पश्युक्तैर्नास्तथायुधान् ॥ जनयामासतुर्वीरौ सुराणामपि विस्मयम् ॥ ११ ॥ तद्युद्धं पूजयामास पुष्पवर्षेण वासवः ॥ तौ प्रबुद्धौ दिनं सर्वं वरबाणधनुर्धरौ ॥ १२ ॥ नासीत्कतरस्यापि रण तस्मिन्पराजयः ॥ ततोऽस्तं भगवत्यर्के प्रयाते पृथिवीपते ॥ परस्परस्यानुमते शिबिरायेव जग्मतुः ॥ १३ ॥ अथोव्युत्सारितं गुहायां प्रविष्टा रात्र्यन्तमासाद्य तदा गणाप ॥ भूयो महेन्द्रोपम संप्रयातौ प्रहृष्यन्तौ स्वबलानि वीरौ ॥ १४ ॥ इति श्रीविष्णुधर्मोत्तरे प्रथमखण्डे मार्कण्डेयवज्र संवादे भरतशैलूषयुद्धे पञ्चमदिवसयुद्धवर्णनं नाम चतुष्षष्ट्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः ॥ २६४ ॥ मार्कण्डेय उवाच ॥ ततस्तु षष्ठे संप्राप्ते दिवस भूरिदक्षिणे ॥ चक्रतुः समरं वीरौ शैलूषभरतावुभौ ॥ १॥ ससैन्यौ पृथिवीपाल शरैरुत्तैर्विषोपमैः ॥ शैलूषेण समामक्तो भरतो वाहिनीपतिः ॥२॥ सूर्यरश्मिशरैरुष्णैराजौ शिरश्चिच्छेद शत्रुहा ॥ मूर्ध्नामिक्षुं गणे हत्वा एकलव्यं महाहवम् ॥ ३ ॥ शरेण पातयामास स्योपस्थ्याद्गिन्द्वभम् ॥ गन्धर्वदुहितिर्दृष्ट्वा प्रधानौ तौ सुतौ हतौ ॥ ४ ॥ शक्त्या बिभेद विजयं तथा चक्रेण पुष्करम् ॥ तोमरेण तथा नक्षं गदया च सुयोधनम् ॥ ॥ ५ ॥ विविक्षुस्ते रथोपेत्थं विसंज्ञाः सर्व एव तु ॥ नियन्तिभिश्च सम्भ्रान्तैर्व एवापवाहिताः ॥ ६ ॥ ततस्तु भरतः क्रुद्धश्चूत भिंस्तस्य सायकैः ॥ चकार भुवि निर्जीवंस्तृणंगश्चैव यादव ॥ ७ ॥ चकार च शरव्रातैर्विषयुक्तैर्निकविक्रमम् ॥ ततो धैर्येण संधार्य शरेण महात्मनः ॥ ८ ॥ आरुरोह रथं शीघ्रं सुसन्नद्धो महाबलः ॥ रथेमारूढ्वा विव्याध शरैणानतपर्वणा ॥ ९ ॥ भग्नो हृदये गाढं सुमोह स च ताडितः ॥ एतस्मिन्नन्तरे मुक्तो हाहाकारः सुरासुरैः ॥ १० ॥ अभ्रदृष्टैः प्रहृष्यैश्च विमूढे रघुनन्दने ॥ हाहाकारेण महता लब्धसंज्ञः स राघवः ॥ ११ ॥ आकृष्य बलवच्चापं शैलूषस्य महद्धनुः ॥ द्विधा चकार राजेन्द्र शैलूषं चाहनद्रुषम् ॥ १२ ॥ स च्छिन्न धन्वा वेगेन गदामादाय मत्वरः ॥ प्रेषयामास धर्मज्ञ भरतस्य महात्मनः ॥ १३ ॥ आपतन्तीं गदां दृष्ट्वा भग्नो रणस्थवेनि ॥ द्विधा चकार चक्रेण सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥ १४ ॥ ततः स परिघं शीघ्रं विक्षेप भरतं प्रति ॥ तमापतन्तं चिच्छेदैः चतुर्भिः सायकैर्दृढम् ॥ १५ ॥ ततोऽन्यद्व वरादाय सायकानर्कविंशतिम् ॥ विक्षेप स महाराज भरतस्य रथं प्रति ॥ १६ ॥ छित्त्वा तान्भरतः सर्वान्प्रवर्धन्तस्य मार्गथिम् ॥ तथा च