विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

वि० ध० ॥१६८॥ पृ० सू० अ० २६६

चतुरो वाहनानन्यवसन्नाइभन् ॥ १७ ॥ शैतूपं विरथं दृष्ट्वा गन्धर्वाणां महाचमूः ॥ ववर्षायुधवर्षेण मत्रेो वृष्ट्येव पर्वतम् ॥ १८ ॥ न मोहयित्वा भरतं मोक्षयामास पार्थिव ॥ मोक्षयित्वा च राजानं गतेऽदृष्टं विमण्डलं ॥ १९॥ कृत्वावहारं तु गतः शिविकाय नगर्यतः ॥२०॥ हत्वा ग्ये नागरं आश्वघोषासंस्राप्य मध्ये निशितिः पृथक्तैः ॥ २१ युगशीतगोऽपि गृहाय यातः संपूज्यमानो भुवि मानवेन्द्रैः ॥ २१ ॥ इति श्रीविष्णुधर्मोत्तरे प्रथमखण्डे मार्कण्डेयवज्रसंवादे शैतूपभग्नेतुद्दे षट्पञ्चाद्विवसो नाम पञ्चषष्ट्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः ॥ २६६॥ ॥ मार्कण्डेय उवाच ॥ ततस्तु सप्तमे प्राप्ते दिवसे युद्धदुर्मदौ ॥ समियातुर्महात्मानौ शैतूपभगतुम्बो ॥ १ ॥ ततस्तु भरतः प्राह शैतूपं युद्धदुर्मदम् ॥ आवयोः प्रस्तुतं सैन्यं किमेतं सैनिकैर्युतैः ॥ २ ॥ निवारयस्व सैन्यं स्वं वारयिष्याम्यहं स्वकम् ॥ आवयोर्हश्य युद्धं पश्यन्तु वसुधाधिपाः ॥ ३ ॥ तदीयाः सैनिका य च सुनाथाः सद्दामरैः ॥ हते मयि मदीयंनु सैन्यं कामं प्रयुच्यताम् ॥ ४ ॥ संयामं वा करोत्वाजां त्वद्विचन्तु हते त्वयि ॥ एवमुक्तेऽनथत्युक्ता वारयामास सैनिकान् ॥ ५॥ गन्धर्वराट् स शैतृपां भग्तोऽपि तथा स्वकान् ॥ ततः प्रवृवृते युद्धं तयोर्द्वाणसुदारुणम् ॥ ६ ॥ पश्यतां सर्वसैन्यानां देवानामापि पश्यताम् ॥ शरजालेन महता छादिताक्केरकं रण ॥ ७ ॥ ततस्तुतलावण्योऽभ्यं शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ परम्परशराघातात विस्फुलिङ्गोतिशक्तितौ ॥ ८॥ विरेजतुस्तौ राजेन्द्र पुष्पिताविव किंशुकौ ॥ उभौ महारथौ वीरो क्षोभो विवृतपारुषौ ॥ ९ ॥ तथाभो वग्धा तुक्तौ क्षोभो समग्रदुर्मदौ ॥ काश्वनाङ्गदधारयस्तौ तौ क्षोभो सङ्गरशोभिनौ ॥ १० ॥ वीज्यमानौ तयोर्वामा याचाम्यां वरचामरैः ॥ उभयान्तो तदापस्तच्छुभ्राम्राते महारथौ ॥ ११ ॥ उभावप्रह्रतपतापेन चक्रतुस्तुमुलं रणम् ॥ अस्त्रयुद्धं चिरं कृत्वा शरयुद्धं प्रचक्रतुः ॥ १२ ॥ गगयुद्धं व्यतिक्रान्ते अभ्वयुद्धं पुनःपुनः ॥ एवं तौ दिवसै कृत्वा युद्धं सन्तानवाहनौ ॥ १३ ॥ रोपयन्तौ श्रमं गजन्समरेषु जितश्रमी ॥ ततो गन्धर्वराजस्तु लम्बमाने दिवाकरे ॥ १४ ॥ चकार तायसीं मायां यगानन्दमभवज्जगत् ॥ अन्धकारं ततो जाते बाणैऽश्यन्त दारुणाः ॥ ॥ १५ ॥ मगतो हन्यतां शीघं पश्यतां पात्यतां तथा ॥ अभ्यवर्तन्त भरतं सर्पवृश्चिककर्कटाः ॥ १६ ॥ मर्कटा वानरा व्यागः सृगाला दीपितन्मया ॥ सिंहव्याघ्रवराहाश्च क्रव्यादा ये च जातयः ॥ १७ ॥ अर्द्यमानः स भभोत्या भरतस्तैः सुदुर्मतैः ॥ सौरैणास्त्रेण तां मायां बभञ्ज पृथिवीशा ॥ १८ ॥ ततस्तु महतीं मायां स चकार महाभुजः ॥ उत्तस्थौ सुमहान्मेषश्छादयित्वा नभस्तलम् ॥१९॥ प्रववर्ष च घोराणि शस्त्रजालान्यनेकशः ॥ नागतान्तधराणांराँस्तथैव चपकाननान ॥ २० ॥ वत्सदन्ताँस्तथा वल्लीकणीर्नालाँकगोमुखान् ॥ ॥१६८॥