विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

वि० ध०
॥३०६॥

द्वि० खं०
अ० १८३

विज्ञेण मूले यस्य स्यादाध्वस्थानं महाभुजः ॥ पताकानां गुणे यस्य आयुधानां समर्पणम् ॥ १६ ॥ समागन्तं महाभागं तथा सारथिरक्षणम् ॥
स्यान्तां धनुर्भूगे तत्र तथा च रथिनोऽग्रगौ ॥ १७ ॥ योधौ धनुर्धरौ श्रेष्ठ सर्वायुधविशारदौ ॥ तुरगांश्च सुसन्नद्धा दान्ताः कार्य्यास्तथा रथे ॥
॥ १८ ॥ तुल्यसंवत्सराश्चैव तथा लक्षणैरुच्छ्रिताः ॥ अतः परं प्रवक्ष्यामि तव नागेन्द्रकल्पनम् ॥ १९ ॥ कुञ्जरः स्यात्सुसन्नद्धः सवर्णगणः कुथा-
वृतः ॥ सर्वायुधधरश्चैव तथा योधा वरायुधाः ॥२०॥ पृष्ठारूढावरौ तत्र स्यात मङ्गुष्ठद्वितौ ॥ २१ ॥ एकः पृष्ठिरथस्तस्तत्र द्वितीयः स्कन्धगो भवेत् ॥
पताका च तथा कार्य्या कुञ्जरस्य सुशोभना ॥ वराङ्कुशधरो तत्र स्यातौ मङ्गुष्ठद्वितौ ॥ २२ ॥ तयोस्तुभ्रमतौ वे तथा रक्षाविधायिनौ ॥ एकः पाणिस्थितस्तत्र वंशशक्तिपताकयुक्त ॥ २४ ॥
योधौ द्वौ धनुषाद्युक्तौ द्वौ च खड्गधरौ नृपौ ॥ २३ ॥ एवं परस्परायत्ता रक्षा तेषां वृथा भवेत् ॥ २६ ॥ महामात्रस्य धर्मज्ञ तथा च गजयोधिनः ॥ एवमेव
पाल्यञ्चाध्वनं यद्वद्धनुर्द्धरस्य महात्मने ॥ एवं परस्परायत्ता रथा तेषां वृथा भवेत् ॥ २६ ॥ रथेऽश्वे गजे वापि तुरगाणा