भारतकोश
१०८ उपनिषद् (साधना खण्ड - भाग ३)

१०८ उपनिषद् (साधना खण्ड - भाग ३)

108 Upanishads Part 3 - Sadhana Khand

पण्डित श्रीराम शर्मा आचार्य द्वारा

स्रोत: संस्कृति संस्थान बरेली · संस्कृति संस्थान बरेली (उद्गम)

DevanagariSanskritpublished572 पृष्ठ

पृष्ठ 519, कुल 572 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 519

त्रिपुरोपनिषत् [ ५११ कामो योनिः कामकला वज्रपाणिर्गुहा हसा मातरिश्वाऽभ्रमिन्द्रः । पुनर्गुहा सकला मायया च पुरूच्येषा विश्वमाताऽऽदिविद्या ॥८ षष्ठं सप्तममथ वह्निसारथिमस्या मूलत्रिकमादेशयन्तः । कथ्यं कविं कल्पकं काममीशं तुष्टुवांसो अमृतत्वं भजन्ते ॥९ पुरं हन्त्रीमुखं विश्वमातू रवे रेखा स्वरमध्यं तदेषा । बृहत्तिथिर्दश पञ्चादिनित्या सषोडशिकं पुरमध्यं बिभर्ति ॥१० यद्द्वा मण्डलाद्द्वा स्तनबिम्बमेकं मुखं चाधस्त्रीणि गुहासदनानि । कामीकलां कामरूपां चिकित्वा नरोजायते कामरूपश्च काम्यः ॥११ परिस्रुतं झषमाजं पलं च भक्तानि योनिः सुपरिष्कृताश्च । निवेदयन् देवतायै महत्यै स्वात्मीकृते सुकृते सिद्धिमेति ॥१२ सृण्येव सितया विश्वचर्षणिः पाशेनैव प्रतिबध्नात्यभीकान् । इषुभिः पञ्चभिर्धनुषा च विद्ध्यत्यादिशक्तिकरुणा विश्वजन्या ॥१३ भगः शक्तिर्भगवान् काम ईश उभा दाताराविह सौभागानाम् । समप्रधानो समसत्त्वौ समोजौ तयोः शक्तिरजरा विश्वयोनिः ॥१४ परिस्रुता हविषा भावितेन प्रसंकोचे गलिते वैमनस्कः । शर्वः सर्वस्य जगतो विधाता धर्ता हर्ता विश्वरूपत्वमेति ॥१५ इयं महोपनिषत्त्रैपुर्या यामक्षयं परमा गीर्भिरीट्टे । ए षर्ग्युजुः परमेतच्च सामायमथर्वेयमन्या च विद्या ॥१६ ॐ ह्रीमोँ ह्रीमित्युपनिषत् ॥१७॥ उनके परिवार की आवरण देवता पन्द्रह हैं जो कि क्रमशः— तदन्तिका, मानिनी, मङ्गला, सुभगा, सुन्दरी, सिद्धिमता, लज्जा, माति तुष्टि, इष्टा, पुष्टा, लक्ष्मी, उमा, ललिता, लालपन्ती हैं ॥ ६ ॥ इस प्रकार परिवार के देवताओं द्वारा जो चारों ओर से सेवित है, यह अमृत द्वारा मदयुक्त 'मेरे अतिरिक्त कुछ नहीं है' 'मैं ही यह सारा विश्व प्रपञ्च हूँ' इस प्रकार अपने रूप के अनुसन्धान में जिनने सब कुछ भुला दिया ऐसी चिच्छक्ति शिव के साथ विराजमान है । जो योगी इसे जान जाते हैं वे उसके पद को प्राप्त करते हैं । Sri Sri Anandamayee Ashram Collection, Varanasi