भारतकोश
ऐतरेय आरण्यक (ऋग्वेद - सायणभाष्य व हिन्दी व्याख्या)

ऐतरेय आरण्यक (ऋग्वेद - सायणभाष्य व हिन्दी व्याख्या)

Aitareya Aranyaka Hindi

महर्षि ऐतरेय महिदास द्वारा

स्रोत: Aitareya Aranyakam with Vedic Accents & Commentary (उद्गम)

DevanagariHindipublished304 पृष्ठ

पृष्ठ 277, कुल 304 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 277

२७२ श्रीमत्सायणाचार्यविरचितभाष्यसमेतम्— [५पञ्चमारण्यके-

“आधूर्ष्व” इति द्विपदा, तां पठित्वा सूददोहसं पठेत्। ततः “यद्द्यावान पुरुतमम्” इत्येतां चतुष्पदामृचं धाय्यासञ्ज्ञितां पठित्वा पुनरपि सूददोहसं पठेत्॥ इति श्रीमत्सायणाचार्यविरचिते माधवीये वेदार्थप्रकाश ऐतरेयब्राह्मणारण्यकभाष्ये पञ्चमारण्यके द्वितीयाध्याये द्वितीयः खण्डः ॥ २ ॥ ( ८ ) ॥

अथ तृतीयः खण्डः। ( नवमः )

पूर्वोक्तपुच्छभागशंसनादूर्ध्वं शंसनीयं शस्त्रभागं दर्शयति— गायत्री तृचाशीतिः, इति। तिसृणामृचां समूहस्तृचस्तादृशानां तृचानामशीतिस्तृचाशीतिः। चत्वारिंशदधिकशतद्वयसंख्याका ऋच इत्यर्थः। सेयमशीतिर्गायत्रीछन्दस्का पठनीया।

प्रतिज्ञाताः सर्वा ऋचो दर्शयति— महाँ इन्द्रो य ओजसेति तिस्र उत्तमा उद्धरति पुरोळाशं नो अन्धस इति तिस्र इन्द्र इत्सोमपा एक इत्येतत्प्रभृतीनां तिस्र उत्तमा उद्धरति तासां स्वादवः सोमा आयाहीत्येतामुद्धृत्य न ह्यन्यं बळाकरमित्येतां प्रत्यवदधाति जज्ञानो नु शतक्रतुरित्येका पुरुहूतं पुरुष्टुतमिति शेष उद्धेदमभि श्रुता मघमित्युत्तमामुद्धरति प्रकृतान्यूजीषिण आ घा ये अग्निमिन्धत आ तू न इन्द्र क्षुमन्तमिति सूक्ते सूददोहाः, इति ॥ इत्यैतरेयब्राह्मणारण्यककाण्डे पञ्चमारण्यके द्वितीयाध्याये तृतीयः खण्डः ॥ ३ ॥ ( ९ ) ॥


महाँ इन्द्रो०—ऋ० सं० म० ८ सू० ६ ऋ० १। पुरोळाशं नो अन्धस०—ऋ० सं० म० ८ सू० ७८ ऋ० १। इन्द्र इत्सोमंपाः०—ऋ० सं० म० ८ सू० २ ऋ० ४। स्वादवः सोमाः०—ऋ० सं० म० ८ सू० २ ऋ० २८। न ह्यन्यं बळाकरम्०—ऋ० सं० म० ८ सू० ८० ऋ० १। जज्ञानो नु शतक्रतुः०—ऋ० सं० म० ८ सू० ७७ ऋ० १। पुरुहूतं पुरुष्टुतम्०—ऋ० सं० म० ८ सू० ९२ ऋ० २। उद्धेदमभि श्रुता मवम्०—ऋ० सं० म० ८ सू० ९३ ऋ० १। प्रकृतान्यूजीषिणः०—ऋ० सं० म० ८ सू० ३२ ऋ० १। आ घा ये अग्निम्०—ऋ० सं० म० ८ सू० ४९ ऋ० १। आ तू न इन्द्र क्षुमन्तम्०—ऋ० सं० म० ८ सू० ८१ ऋ० १ ] ।