बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

222 बृहत्संहितायाम् [Adh. XXIII. Sl. 4-5. for the first time through the (amouut of) rain by which the earth is cleared of dust or the drops of water on the tips of blades of grass. केचिद्यथाभिवृष्टं दशयोजनमण्डलं वदन्त्यन्ये । गर्गवसिष्ठपराशरमतमेतद्द्वादशान्न परम् ॥४॥ Sloka 4.—Some sages such as Kasypa opine that if there be rain in a certain area at the beginning, there will be good rain there throughout the season; while others such as Devala maintain that if there be rain over an area of ten Yojanas, there will be plenty of rain during the whole season. But, according to Garga, Vasishta and Parasara, good rain during the season should be predicted if there be rainfall over an area of not less than twelve Yojanas. तथा च कश्यपः । प्रवर्षेणे यथा देशं वर्षणं यदि दृश्यते । वर्षाकालं समासाद्य वासवो बहुवर्षति ॥ तथा च देवलः । प्रवर्षणे यदा वृष्टं दशयोजनमण्डलम् । वर्षाकालं समासाद्य वासवो बहु वर्षति ॥ तथा च गर्गः । आषाढादिषु वृष्टेषु योजनद्वादशात्मके । प्रवृष्टे शोभनं वर्षं वर्षाकाले विनिर्दिशेत् ॥ इति. येषु च भेष्वभिवृष्टं भूयस्तेष्वेव वर्षति प्रायः । यदि नाप्यादिषु वृष्टं सर्वेषु तदा त्वनावृष्टिः ॥५॥ Sloka 5.—In whichever stars there was rain at the beginning, there will generally be rain once again in the same stars. If there was no rain at all in any one of the asterisms beginning with Purvashadha at the time of delivery, then there will be no rain in the season.