बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

506 बृहत्संहितायाम् [Adh. LVIII. Sl.. 12-16. पर्यन्तात् पर्यन्तं दश भ्रुवोऽर्द्धाङ्गुलं भ्रुवोर्लेखा । भ्रूमध्यं द्व्यङ्गुलकं भ्रूदैर्घ्येणाङ्गुलचतुष्कम् ॥१२॥ Sloka 12.—The brows measure ten digits from end to end ; the line of the brows is 1/2 digit in width ; the interval between the brows is 2 digits and the length of each brow is 4 digits. कार्या तु केशरेखा भ्रूबन्धसमाङ्गुलार्धविस्तीर्णा । नेत्रान्ते करवीरकमुपन्यसेदङ्गुलप्रमितम् ॥१३॥ Sloka 13 —The line of hair should be made equal (ten digits) to the brows conjoined, and half a digit thick. At the end of the eyes must be made the inner corner, one digit in extent. द्वात्रिंशत्परिणाहाच्चतुर्दशायामतोऽङ्गुलानि शिरः । द्वादश तु चित्रकर्मणि दृश्यन्ते विंशतिरदृश्याः ॥१४॥ Sloka 14.—The head is 32 digits in circumference, and 14 digits in width. But in a picture, only 12 digits are visible and the remaining 20 are not visible. आस्यं सकेशनिचयं षोडश दैर्घ्येण नग्नजित्प्रोक्तम् । ग्रीवा दश विस्तीर्णा परिणाहाद्विंशतिः सैका ॥१५॥ Sloka 15.—The face and the hair put together, are 16 digits in length according to Nagnajit (i. e. the face, 14 digits and hair-line, 2 digits). The neck has a width of 10 digits and its circumference is 21 digits. कण्ठाद्द्वादश हृदयं हृदयान्नाभी च तत्प्रमाणेन । नाभीमध्यान्मेढ्रान्तरं च तत्तुल्यमेवोक्तम् ॥१६॥ Slokas 16.—The distance between the lower part of the neck and the heart is 12 digits; so also is that