चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 132, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ें112 चक्रदत्त — ५. अर्शोरोगाधिकारमु.
त्रिफला वह्नि सैन्धवं बिडमाद्भिदं, सावर्चलविडङ्गानि पलिकां
शानि कल्पयेत्. 173. कुडपं वृद्धदारस्य तालमूल्या स्तथै
वच, सूरणस्य पला न्यष्टौ चूर्णं कृत्वा विनिक्षिपेत्. 174. सिद्धे
शीते प्रदातव्यं मधुनः कुडपद्वयं, प्रातर्भोजनकाले च ततः
खादेद्यथाबलं. 175. अर्शांसि ग्रहणीदोषं पाण्डुरोग मरो
चकं, क्रिमिगुल्माश्मरीमेहांश्छूलं चाशु व्यपोहति. 176. करोति
शुक्रोपचयं वलीपलितानाशनं, रसायन मिदं श्रेष्ठं सर्वरोगह
रं परं, रसस्तु पादिक स्तुल्या विडंग मरिचाभ्रिकाः. 177. गंगापा
लंकरसे खल्वयित्वा पुनःपुनः, रक्तिमात्रा गुदार्शोघ्नी वह्ने
रत्यर्थदीपनी. 178. वेगावरोध स्त्री पृष्ठयानमुत्कटकासनं, यथा
स्वं दोषलं चान्न मर्शसः परिवर्जयेत्. 179.
चित्रमूलमु त्रिफलमु तुंगमुस्तलु चव्यमु तिप्पतीगे एनुगुपिप्पळ्ळु उत्तरेणुमु त्रवुलगमु कमलमुलु तुमिकि वीटिनि नाल्गुनाल्गु पलमुल नोक्कद्रोणमु नीटिलो पक्वमु चेसि रेंडुवेल नल्लजीडिवित्तनमुलनु मुक्कलु चेसि अंदुपोसि नाल्गवपालु मिगुलुनत्लुगा लोहपात्र लो पक्वमुఁ जेयवलयुनु. अंदु अरतुलाप्रमाणमु लोहभस्ममु रेंडुकुडपमुलु आवु नेय्यि त्रिकटुकमुलु चित्रमूलमु सैन्धवलवणबिडाललवणमुलु उद्भिदलवणमु सौवर्चलवणमु वायुविडंगमुलु इवि ओक्कोक्कपलमु पेद्दमानुचेक्क नेलताडि वीनिचूर्णमु ओक्कोक्क कुडपमु अडविकंदचूर्णमु 8 पलमुलु तेने चेर्चि सेविंचिनचो समस्तमुलारोगमुलु ग्रहणि पांडु अरोचकमु क्रिमिगुल्माश्मरीमेहरोगमुलनु हरिंचुनु. इदि युक्तमरसायनमु. शुद्धियैन रसमु 2 माषमुलु वायुविडंगमुलु मिरियालु सिंदूरमु इवि आरेसिपलमुलु गंगरावियाकुल पसरुलो नूरी एडुदिनमुलु गुंजा प्रमाणमु सेविंचिनचो अग्निदीपनमु गल्गि मूलव्याधि हरिंचुनु. मलमूत्रादुल वेगमु निरोधिंचुट, स्त्रीसंभोगमु, स्वारिचेयुट, कठिनासनमुलఁ गूर्चुंडुट, विरुद्धाहारसेवनमु, इय्यविमूलव्याधिगलरोगिकी पनकिराविनि तेलियुनदि.
इदि चक्रदत्तयंदु अर्शोरोगाधिकार प्रकरणमु मुगिसिनदि.