चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 133, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ें६. अग्निमान्द्याधिकारमु.
श्लो. समस्य रक्षणं कार्यं विषमे वातनिग्रहः,
तीक्ष्णे पित्तप्रतीकारो मंदे श्लेष्मविशोधनम्. १
अव. अग्निमान्द्यमु नीप्रकरणमुनं जेप्पुचुन्नाँडु.—
जठराग्नि सममुगा नुन्नयॊडल तग्गिपोकुंडुनट्लु रक्षण सेयवलयुनु. हॆच्चुतक्कुवुलुगा नुन्नयॊडल वातमुनु पोँगोँट्टवलयुनु. मिक्किली यधिकमुगा नुन्नयॊडल पित्तमुनु पोँगोँट्टेँडि चिकित्सलनु चेयवलयुनु, मंदमुगा नुन्नयॊडल कफमुनु पोँगोँट्टुटकु यत्निंपवलयुनु.
हिंग्वष्टक चूर्णमु.
श्लो. त्रिकटुक मजमोदा सैंधवं जीरके द्वे,
समधरणधृताना मष्टमो हिंगुभागः. २
प्रथमकबलभुक्तं सर्पिषा चूर्ण मेतत्,
जनयति जठराग्निं वातरोगां श्च हन्यात्. ३
अव. हिंग्वष्टकमुनु चॆप्पुचुन्नाँडु.—
शोंठि, मिरियमुलु, पिप्पळ्ळु, वाममु, सैंधवलवणमु, नल्लजीलकर्र, तॆल्लजीलकर्रलनु समानभागमुलुगा तीसिकॊनि यॆनिमिदवपालु पॊंगिंचिन यिंगुवनु चेर्चुकॊनि चूर्णमु चेयवलयुनु. ईचूर्णमुनु भोजनकालमुनंदु मॊदटिमुद्दलोँ जेर्चिकॊनि नेतीतोँ गूड भक्षिंपवलयुनु. इय्यदि जठराग्निनि पुट्टिंचुनु. वातरोगमुलनु कूड नशिंपँ जेयुनु.
शोंठ्यादिचूर्णमु.
श्लो. समयवशूक महौषधचूर्णं लीढं घृतेन गोसङ्गे, कुरुते क्षुधां सुखोदकपीतं सद्यो महौषधं ह्येकम्. ४
अन्नमण्डं पिबे दुष्णं हिंगुसौवर्चलान्वितम्, विषमोऽपि समस्तेन मन्दो दीप्येत पावकः. ५. क्षुद्बोधनो वस्तिशोधन श्च प्रा
१५