चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 341, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ें322 चक्रदत्त—30. हृद्रोगाधिकारमु.
नुनु मेఁपालु आउनेय्यि वीटितो पक्वमुఁजेसि चक्केरनु कलिपि त्रागिनचो हृद्रोगमुलन्नियु हरिंचुनु.
नागबलादिचूर्णमुलु.
श्लो. मूलं नागबलायास्तु चूर्णं दुग्धेन पाययेत्. 41.
हृद्रोगश्वासकासघ्नं ककुभस्य च वल्कलम्,
रसायनं परं बल्यं मांससंयोजितम्. 15.
संवत्सरप्रयोगेण जीवे द्वर्षशतद्वयं,
हिंगूग्रगंधाबिडविश्वकृष्णा कुष्ठाभयाचित्रकयावशूकम्,
पिबेच्च सौवर्चलपुष्कराढ्यं यवांभसा शूलहृदामयेषु. 16.
दशमूलीकषायस्तु लवणक्षारयोजितं,
कासंश्वासं च हृद्रोगं गुल्मं शूलं च नाशयेत्. 17.
पाठां वचां यावक्षार मभया मम्लवेतसं,
दुरालभां चित्रकं च त्र्यूषणं च पलत्रिकं. 18.
शठीं पुष्करमूलं च तिंतिडीकं सदाडिमं,
मातुलुंगस्य मूलानि श्लक्ष्णचूर्णानि कारयेत्. 19.
सुखोदकेन मद्यैर्वा चूर्णान्येतानि पाययेत्,
अर्शःशूलानि हृद्रोगं गुल्मं चाशु व्यपोहति. 20.
पुटदग्ध मश्मपिष्टं हरिणविषाणं तु सर्पिषा पिबति,
हृत्पृष्ठशूल मुपशम मुपया त्यचिरेण कष्टमपि. 21.
पेदमुत्तुवपुलगपुचूर्णमुनु पालतो कलिपि त्रागिननु मद्दिचेक्कचूर्णमुनु पालतो त्रागिननु हृद्रोगमुलु श्वास दग्गु नशिंचुनु. इय्यदि उत्तममगु रसायनमु. दीनिनि मांसमुतो सेविंचिन वातमुनु हरिंचुनु. दीनिनि ओकसंवत्सरमु सेविंचिन मनुजुఁडु नूरेण्ड्लु ब्रदुकुनु. इंगुव वस शोंठि पिप्पळ्लु कोष्ठु करक्कायलु चित्रमूलमु त्रिलवणमुलु पुष्करचूर्णमु वीटिनि चूर्णमुचेसि यवगञ्जितो सेविंचिन शूललु हृद्रोगमुलकु सुखकरमु. वस यवक्षारमु करक्कायलु आम्लवेतमु चित्रमूलमु शोंठि मिरियमुलु पिप्पळ्लु त्रिफलमुलु कच्चूरमु पुष्करमूलमु तिंतिडीदळमुलु दानिम्म माचिपात्रि वीटिनिचूर्णमुचेसि दानिनि वेडीनीळ्लतो गानि मद्यमुतो गानि सेविंचिन मूलरोगमु शूल हृद्रोगमु गुल्ममु वीटिनि पोगोट्टुनु. लेडिकोम्मुलनु पुटपाकमु चेत तगुलఁबेट्टि नूरी नेतितो चेर्चि सेविंचिन हृत्पार्श्वशूलनु पृष्ठशूलमुनु मिक्किली शीघ्रमुगा नशिंचुनु.