भारतकोश
चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)

चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)

Chakradatta Hindi

महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा

स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)

DevanagariHindipublished674 पृष्ठ

पृष्ठ 507, कुल 674 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 507

486 चक्रदत्त — ౫౬. मुखरोगाधिकारमु.

मुन्नगुनवियन्नियुचु नशंचुनु. रसांजनमु लॊद्दुगपूवु करक्काय मणिशिल शोंठि ऎఱ्ఱमट्टि अगरुशोंठि पसपु एनुगु पिप्पळ्लु वीटि चूर्णमु तेनेतोఁगलिपि पुक्किट नुंचिकॊनिन हितकर मगुनु.


❧ पटोलादि कषायमु. ❧

श्लो. पटोल निंबजंब्वार्म्रमालतीनवपल्लवाः। 89. पंचपल्लवजैःश्रेष्ठः कषायो मुखधावने, पंचवल्ककषायोवा त्रिफ़लाक्वाथ एव वा. 90. मुखपाकेषुसक्षौद्रः प्रयो ज्योमुखधावने, स्वरसः क्वथितोदार्व्या घनीभूतो रसक्रिया. 91. सक्षौद्रा मुखरोगासृग्दोषनाडीव्रणापहा, स पृच्छदोशीरपटोल मुस्त हरीतकी तिक्तकरोहिणीभिः. 92. यष्ट्याह्वराजद्रुम चंदनैश्च क्वाथं पिबेत्पाक हरं मुखस्य, पटोलशुंठी त्रिफलाविशाला त्रायंती तिक्ता द्विनिशामृतांनां, पीतः कषायो मधुनानिहंति मुखे स्थिता श्चास्य गदा न्स शेषान्. 94. क्वथित त्रीफलापाराम्यद्वीकाजाति पल्लवाः, निषेव्या भक्षणीय्वावा त्रिफ़लामुखपाकहा. 95. तिलानीलोत्पलं सर्पिश्शर्कराक्षीरमेवच, सक्षौद्रो दग्धवक्त्रस्य गंडूषोदाहपाकनुत्. 96. तैलेन कांजिके नाथगंडूषश्चूर्ण दाहहा, शुनकुष्पै लाधान्यक्यष्टी मध्येलवालुकाक बळः, वदनेतिपूतिगंधं हरति सुरालशुनगं धंच. 94.


चेदुसॊर्ल वेपवित्तुलु नेरेडुपंड्लु मामिडिचिमुलु मालतीचिगुलुनुगानि पंचपल्लवमुलनु गानि तॆच्चि कषायमुनु पॆट्टि मुखमुनु कडिगिकॊनुटु श्रेष्ठमु. पंचवल्क्यमुल कषायमुनंदुगानि त्रिफ़लमुल कषायमुनंदुगानि तेनेनु कलिपि मुखपाकरोगमुनक मुखमुनु कडुगुट मंचिदि. म्रानिपसपु कषायमुनु पॆट्टि गट्टिपडिन पिम्मट तेने गलिपिकॊनि मुखमुनं दुंचिकॊनिनचो मुखरोगमुलु रक्तपुदोषमुलु नाडीव्रणमुलुनु नशंचुनु. मुय्याकुपॊन्न वट्टिवेर्लु चेदुपोर्ल तुंगमुस्तॆलु करककायलु नेलवेमु कटुकरोहिणी यष्टिमधुकमु चंदनमु वीटिकषायमुलो तेनेनु कलिपि त्रागिन मुखरोगमुलु नशंचुनु. चेदुपॊर्ल शोंठि त्रिफ़लमुलु कॊडिसिपालवित्तुलु त्रायमाणमु कटुकरोहिणी पसपु म्रानिपसपु तिप्पतीगे वीटिनि कषायमुचेसि तेनेनु कलिपि त्रागिन मुखसंबंधमु लगु रोगमु लन्नियुनु तॊलगिपो