चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 74, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ें54 चक्रदत्त—३. ज्वरातीसाराधिकारमु.
छायाशुष्काः पिबेच्छीघ्रं ज्वरातीसारशान्तये, रक्तप्रसादनं
श्चैते शूलातीसारनाशनाः. 20. उत्पलं दाडिमीत्वक्च पद्मकेसर
मेव च, पिबेत्तण्डुलतोयेन ज्वरातीसारनाशनं. 21.
कोडिसेपालवित्तुलु मारेडुवेळ्लु नेरेडुपलुकुलु मामिडिपलुकुलु वॆलगपंडु इंगिलीकमु लक्क पसपु म्रानिपासपु कुरुवेरु नेलगुम्मुडु डंडिगचॆक्क लॊद्दुगद्राक्षारसमु पालु अरॆपुव्वुलु मट्टिव्रेळ्लु वीटिनि बिय्यपुकडुगुतो नूरे वॊक्कॊक्षमंतॆसि प्रमाणमु गल मात्रलनुचेसि नीडयंदु यॆंडिंचि ज्वरातीसारंगॊगुल किच्चिन यॆड्ल नॆम्मदि कलुगुनु.
ईमात्रलु रक्तमु शुद्धमु चेयुनु. नॊप्पिगल अतिसारमुलनु गूड पोगॊट्टुनु. कमलमूलु दानिम्मबॆरडु कमलकिंजल्कमुलु वीटिनि बिय्यपुकडुगुतो कूड कलिपि नूरे कलिपित्रागवलयुनु. इय्यदि ज्वरातीसारमुलनु मॊदलंट नशिंपंजेयः गलगुनु.
व्योषादिचूर्णमु; दशमूलीकषायमु; विडङ्गादिक्वथमु; किरातादिक्वाथमु.
श्लो. व्योषं वत्सकबीजं च निम्बभूनिम्ब मार्गवम्, चित्र
कं रोहिणीं पाठां दार्वीमतिविषां समाम्. 22. श्लक्ष्णचूर्णीकृ
तान् सर्वान् तत्त्तुल्यां वत्सकत्वचं, सर्व मेकत्र संयोज्य
प्रपिबेत्तण्डुलाम्बुना. 23. सक्षौद्रं सावहे देतत् पाचनं
ग्राही भेषजं, तृष्णारुचिप्रशमनं ज्वरातीसारनाशनं. 24. का
मलान् ग्रहणीदोषांस् गुल्म प्लीहान मेव च, प्रमेहं पाण्डु
रोगं च श्वयथुं च विनाशयेत्. 25. दशमूलीकषायेण विश्व
म क्षसमं पिबेत्, ज्वरेतिवाऽतिसारे च सशोथे ग्रहणी गदे. 26.
विडङ्गातिविषामुस्तं दारुपाठाकलिङ्गकं, मरीचेन समायुकं शो
भातीसारनाशनं. 27. किराताब्दामृताविश्वं चन्दनोदीच्यवत्सकैः,
शोभातीसारशमनं विशेषज्ज्वरनाशनं. 28. किराताब्दा मृतोदीच्य
मुस्तचन्दनधान्यकैः, शोथातीसारतृड्दाह शमनो ज्वरनाशनः. 29.
व्योषादिचूर्णमुनु चॆप्पचुन्नांडु. — शोंठि, मिरियमुलु, पिप्पळ्लु, वेपचॆक्क, कोडिसेपालवित्तुलु, नेलवेमु, जिल़्ळेडुवेळ्लु, चित्रमूलमु, कटुकरोहिणी,