दशकुमारचरितम् (सटीक - पूर्वपीठिका व मूल कथा)

यम्। हतविध्वस्तं च तद्गृहमनु विचरन्वेपमानमधुरगात्रीं विशाललोच- नामभिनिशाम्य तदालिङ्गनसुखमनुबुभूषुस्तामादाय गर्भ गृहमविक्षम् । अस्मिन्नेव क्षणे तवास्मि नवाम्बुवाहस्तनितगम्भीरेण स्वरेणानुगृहीतः' इति। (७४) श्रुत्वा च स्मित्वा च देवोऽपि राजवाहनः 'कथमसि कार्क- श्येन कर्णीसुतमप्यतिक्रान्तः' इत्यभिधाय पुनरवेद्योपहारवर्माणम् आच-

कतिपयान् अल्पसंख्याकान् अन्यान् चण्डवर्मव्यतिरिक्तान् । यमविषयं यमा- लयम् अगमयम् प्रापितवान् । हतविध्वस्तं हता नष्टा विध्वस्ता इव जना यत्र तत् । तद्गृहं चण्डवर्मभवनम् । अनु विचरन् सर्वं भ्रमन् । वेपमानमधुरगात्रीं कम्पमानकोमलावयवाम् । अभिनिशाम्य-श्रावयित्वा मत्परिचयमिति शेषः । अनुबुभूषुः अनुभवितुमिच्छुः । ताम् अम्बालिकाम् । गर्भगृहं गृहाभ्यन्तरम् । अविक्षम् प्रविष्टवान् । विश्प्रवेशे लुङ् । क्षणे अवसरे । तव भवतो राजवाहनस्ये- त्यर्थः । नवेति—नवाम्बुवाहस्य नूतनमेघस्य स्तनितं गर्जितं तद्वद् गम्भीरेण धीरेण स्वरेणेत्यस्य विशेषणम् । अनुगृहीतः अनुकम्पितोऽहमिति शेषः । (७४) श्रुत्वा एतद्वृत्तान्तमिति शेषः । स्मित्वा ईषद्धिस्य । कार्कश्येन- कठोरतया । कर्णीसुतं स्तेयशास्त्रप्रवर्त्तकम् । अतिक्रान्तः उल्लंघितस्त्वमिति शेषः ।

भूत कराया जा रहा है और उसका पाणिग्रहण करनेके लिये चण्डवर्मान् अपने विशाल हाथको उसी समय बढ़ाया । उसी क्षण मैंने उस चण्डवर्माको खींच करके उसके हृदयमें छुरी भोंक दी । और कुछ अन्योंको भी मार करके यमपुरी भेज दिया । जिस भवनमें प्राणी मारे गये उसी हतविध्वस्त राजभवनमें-चण्डवर्मा के भवनमें-विचरण करते हुए मैंने, काँपती हुई सुन्दर शरीरवाली और दीर्घ नयनवाली, राजपुत्रीसे अपना परिचय सुना करके उसके साथ आलिंगन सुखकी अभिलाषासे उसको ले करके गृहाभ्यन्तरमें रति-गृहमें प्रवेश किया। उसी क्षण नूतन मेघके गर्जन के सदृश गम्भीर स्वर से आपने (राजवाहनने) मुझे अनु- कम्पित कर दिया । (७४) इस वृत्तान्तको श्रवण करके तथा मुस्कुरा करके देव राजवाहनने कहा- 'आपने तो इस कठोरतासे कर्णीसुत (स्तेयशास्त्र-प्रवर्त्तक) को भी मात कर दिया।'