गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

१४८ आयुर्वेदीयग्रन्थमाला । [लेहाधिकारः प्रक्षिप्यास्मिन् घनीभूते त्वगेलापत्रकेसरम् । मगधोषणसंयुक्तं पालिकं, चार्धकार्षिकम् ॥ ९९ ॥ यवक्षारं च संचूर्ण्य तस्मिंस्तत्प्रक्षिपेत्पुनः । मधुनः पलषट्केन युक्तः कासामयापहः ॥ १०० ॥ स्वरवर्णवहः पुंसामग्नेर्दीप्तिकरः परम् । सर्वकासे द्वितीयो व्याघ्रीहरीतक्यवलेहः । समूलपुष्पच्छदकण्टकार्यास्तुलां जलद्रोणपरिप्लुतां च । हरीतकीनां च शतं विदध्यादथात्र पक्त्वा चरणावशेषम् १०१ गुडस्य दत्त्वा शतमेतदग्नौ विपक्वमुत्तार्य ततः सुशीते । कटुत्रिकं च त्रिपलप्रमाणं पलानि षट् पुष्परसस्य तत्र॥१०२॥ क्षिपेच्चतुर्जातपलं यथाग्नि प्रयुज्यमानो विधिनाऽवलेहः । वातात्मकं पित्तकफोद्भवं च द्विदोषजं कासमपि त्रिदोषम् १०३ क्षतोद्भवं च क्षयजं च हन्यात्सपीनसश्वासमुरःक्षतं च । यक्ष्माणमेकादशरूपमुग्रं भृगूपदिष्टं हि रसायनं स्यात् ॥१०४॥ प्लीहोदरे रोहीतकावलेहः । पक्त्वा शतं रोहितवल्कलानां पथ्याशतं माहिषमूत्रमग्नौ । पादावशेषं तु सपञ्चकोलैरुद्धृत्य मूत्रं सह दन्तिनीभिः १०५ भूयः पचेद्यावदुपैति लेहः पथ्याद्वयं नित्यमथोपयुज्य । पश्चाल्लिहेल्लेहहितं हिताशी प्लीहोदरं हन्ति यकृच्च शीघ्रम् १०६ शोफे पुनर्नवहरीतक्यवलेहः । पुनर्नवायाः प्रस्थं तु चित्रकस्य तथैव च । पाठानागरदन्तीनां भागान्दशपलोन्मितान् ॥ १०७ ॥ दशमूलतुलार्धं तु पथ्यानां शतमेव च । चतुर्गुणेऽम्भसः पक्त्वा पूतं पादावशेषितम् ॥ १०८ ॥ गुडस्यैकां तुलां क्षित्वा लेहवत्साधु साधयेत् । क्षिपेच्चूर्णीकृतं तत्र त्रिजातं त्रिकटुं तथा ॥ १०९ ॥