गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

१६० आयुर्वेदौयग्रन्थमाला । [लेहाधिकारः एभिः कर्षसमैर्भागैर्लेहवत्सं प्रसाधयेत् । मधुनः कुडवं सिद्धे शीते तस्मिन्विनिक्षिपेत् ॥ २३९। अपेक्ष्य कायाग्निवलं मात्रया योजयेद्भिषक् । तक्रेण वा सतक्रं वा भोजनं हितमिष्यते ॥ २४० ॥ एतद्धि ग्रहणीरोगमतीसारान् सुदारुणान् । प्रवाहिकां निहन्त्याशु वृक्षमन्द्राशनिर्यथा ॥ २४१ ॥ अतीसारे कुटजावलेहः । शतं कुटजमूलस्य क्षुण्णं तोयार्मणे पचेत् । क्वाथे पादावशेषेऽस्मिन्पूते लेहं पुनः पचेत् ॥ २४२ ॥ सौवर्चलयवक्षारबिडसैन्धवपिप्पली- । धातकीन्द्रयवाजाजीचूर्णं दत्त्वा पलद्वयम् ॥ २४३ ॥ लिह्याद्वदरमात्रं तु शीतं क्षौद्रेण संयुतम् । पक्वापकमतीसारं नानावर्णं सवेदनम् ॥ २४४ ॥ दुर्वारं ग्रहणीदोषं जयेच्चैव प्रवाहिकाम् । अर्शस्सु कुटजावलेहः । कुटजत्वक्तुलां द्रोणे पचेदष्टांशशेषितम् ॥ २४५ ॥ कल्कीकृत्य क्षिपेत्तत्र तार्क्ष्यशैलं कटुत्रिकम् । रोध्रद्वयं मोचरसं बालदाडिमजां त्वचम् ॥ २४६ ॥ बिल्वं कर्कटिकां मुस्तं समङ्गां धातकीफलम् । पलोन्मितं दशपलं कुटजस्यैव च त्वचः ॥ २४७ ॥ विंशतिः सर्पिषः पूते पलानि त्रिंशतिर्गुडात् । तत्पक्वं लेहतां यातं धान्ये पक्षस्थितं लिहन् ॥ २४८॥ सवातं ग्रहणीदोषं कासश्वासं निवर्हति । जरायां च्यवनप्राशावलेहः । बिल्वाग्निमन्थश्योनाककाश्मर्यः पाटला बला ॥२४९॥ पर्ण्यश्चतस्रः पिप्पल्यः श्वदंष्ट्रा बृहतीद्वयम् । शृङ्गी तामलकी द्राक्षा जीवन्ती पुष्करागुरु ॥ २५० ॥