गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

आयुर्वेदीयग्रन्थमाला । [ तैलाधिकारः महापद्ममिदं ख्यातमेतत्तैलं महागुणम् । वर्णप्रसादजननं सौकुमार्यविवर्धनम् ॥ १४५ ॥ पानाभ्यञ्जनवस्तौ च नस्यकर्मणि च स्मृतम् । वातपित्तभवं श्वित्रं ज्वरमेतन्नियच्छति ॥ १४६ ॥ वातव्याधौ बृहन्माषतैलम् । प्रस्थे द्वे खण्डमाषाणां क्वाथयेत्सलिलेऽर्मणे । चतुर्भागावशेषेण तैलप्रस्थं विपाचयेत् ॥ १४७ ॥ मस्तुनस्त्वढकं दत्त्वा तत्समं चाम्लकाञ्जिकम् । औषधानि च पेष्याणि तत्रेमानि प्रदापयेत् ॥ १४८ ॥ सैन्धवं मदनं रास्ना शताह्वा त्र्यूषणं वचा । समरं चोरबुकं च मञ्जिष्ठा पद्मकेशरम् ॥ १४९ ॥ बला गोक्षुरकं श्लाठा सरलं देवदारु च । साजगन्धाऽश्वगन्धा च पुष्करं सपुनर्नवम् ॥ १५० ॥ एतानि चाक्षमात्राणि कल्कीकृत्य प्रयोजयेत् । नस्ये पाने तथाऽभ्यङ्गे बस्तिकर्मणि योजयेत् ॥ १५१ ॥ अर्दितं कर्णशूलं च मन्यास्तम्भं हनुग्रहम् । बाधिर्यं पक्षघातं च गृध्रसीं खञ्जपङ्गुलम् ॥ ॥ १५२ ॥ सर्वानेतान् जयेच्छीघ्रं वृक्षमिन्द्राशनिर्यथा । माषतैलमिदं नाम्ना सर्ववातविकारनुत् ॥ १५३ ॥ बाहुरोगे सूक्ष्ममाषतैलम् । कपिकच्छुवात्यालकशतावरीसिञ्चपुनर्नवामूलैः । सैन्धवजिङ्गिणिकातरुनिर्यासाभ्यां च कटुतैलम् ॥१५४॥ माषक्वाथेन पचेद्द्विगुणेन पूर्वकल्‍कसंयुक्तम् । सकृदुपयुक्तमिदं नस्येन निहन्ति बाहुरुजम् ॥ १५५॥ वातव्याधौ तृतीयं महामाषतैलम् । माषात्मगुप्तोरुबूककण्टकारी- जीवन्तीङ्गुदजटाकपिकच्छुतोयैः ।