गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

गदनिग्रहः । ५९ बीजं कारञ्जं सार्षपं प्रापुनाटं श्रेष्ठं जन्तुघ्नं त्र्यूषणं द्वे हरिद्रे ॥ ३१७ ॥ तैलं पक्वं साधितं तैः समूत्रैस्त्वग्दोषाणां कुष्ठनाडीव्रणानाम् । अभ्यङ्गेन श्लेष्मवातोद्भवानां नाशयालं वज्रकं वज्रतुल्यम् ३१८ कुष्ठे महावज्रकं तैलम् । एरण्डतार्क्ष्यघननीपकदम्बभार्गी- कम्पिल्लवेल्लफलिनीसुरवारिणीभिः । निर्गुण्ड्यरुष्करमुराह्वसुवर्णदुग्धा- श्रीवेष्टगुग्गुलुशिलापडुतालुकैश्च ॥ ३१९ ॥ तुल्यं स्नुगर्कदुग्धं सिद्धं तैलं महावज्रकाह्वम् । अतिशयति वज्रकगुणान् श्वित्रार्शोग्रन्थिमालाघ्नम् ॥३२० कुष्ठे श्वेतकरवीराद्यं तैलम् । श्वेतकरवीरपल्लवमूलत्वक्पुष्पचित्रकविडङ्गानि । कुष्ठार्कमूलसर्षपशियुत्वग्रोहिणीकटुकाः ॥ ३२१ ॥ एतैस्तैलं सिद्धं कल्कैः पादांशकैर्गवां मूत्रम् । दत्त्वा तैलचतुर्गुणमभ्यङ्गात्कुष्ठकण्डूघ्नम् ॥ ३२२ ॥ कुष्ठे सिन्दूराद्यं सूर्यपाकं तैलम् । सिन्दूरशङ्खचूर्णकहरितालमनःशिलायवक्षारैः । कासीसकच्छसंभवगन्धाद्यैःसंयुक्तैस्तैलम् ॥ ३२३ ॥ दिनकरतप्तं पामाविर्चचिकादद्रुकुष्ठकिटिमादीन् । नाशयति लेपमात्राद्भूयो भूयः कपालकुष्ठमपि ॥ ३२४ ॥ कुष्ठे कुष्ठकालानलं तैलम् । क्षारद्वयं कटुत्रीणि पञ्चैव लवणानि च । वचा कुष्ठं हरिद्रे द्वे विडङ्गं चित्रकं विषम् ॥ ३२५ ॥ हरितालं शिला गन्धं सिन्दूरं तुत्थखर्परम् । रामठं च रसोनं च मदनं च रसाञ्जनम् ॥ ३२६ ॥