भारतकोश
गीतावली (गोस्वामी तुलसीदास - गीताप्रेस सम्पूर्ण ७ काण्ड सान्वय सटीक)

गीतावली (गोस्वामी तुलसीदास - गीताप्रेस सम्पूर्ण ७ काण्ड सान्वय सटीक)

Gitavali of Goswami Tulsidas with Gita Press Commentary

गोस्वामी तुलसीदास द्वारा

DevanagariHindipublished454 पृष्ठ

पृष्ठ 184, कुल 454 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 184

गीतावली १७८ (माता कौसल्या कहने लगी—) 'बेटा राम ! मैं किस प्रकार घरमें रह सकूँगी; मैं बारंबार अंक भरकर गोदमें ले किससे 'लाल' कहकर बोलूँगी; ॥ १ ॥ मेरे लाल ! तुम जो बहुत-से बालकोंको साथमें लेकर इस आँगनमें विहार किया करते थे सो हे बेटा ! तुम्हारी उन बहुत-सी बाललीलाओंको याद कर-करके मेरे प्राण कैसे रह सकेंगे; ॥ २ ॥ जिन कानोंसे तुम्हारे सुन्दर बोल सुन-सुनकर मैं स्नेहमें डूब जाती थी, आज उन्हींसे तुम्हारे वनगमनका समाचार सुन रही हूँ। भला, मुझसे अधिक अभागिनी और कौन होगी ॥ ३ ॥ हे राम ! तुम्हारा मुखारविन्द न देखनेपर तो मुझे एक-एक निमेष युगके समान बीतता है; अब यदि (चौदह) वर्ष बीतनेपर भी यह शरीर रह गया तो बेटा ! बलिहारी जाऊँ, इसकी तुम्हारे प्रति क्या प्रीति समझी जायगी;' ॥ ४ ॥ तुलसीदास कहते हैं, माताको इस प्रकार व्याकुल देख श्रीहरि प्रेम से अधीर हो गये। उनका कण्ठ भर आया, नेत्रों से जल बहने लगा और उन्होंने बार-बार शीघ्र ही लौट आनेके लिये कहा ॥ ५ ॥ राग बिलावल [ ५ ] रहहु भवन हमरे कहे, कामिनि । सादर सासु-चरन सेवहु नित, जो तुम्हरे अति हित, गृह-स्वामिनि ॥१॥ राजकुमारि ! कठिन कंटक मग, क्यों चलिहौ मृदु पद गजगामिनि । दुसह बात, बरषा, हिम, आतप कैसे सहिहौ अगनित दिन जामिनि ॥२॥ हौं पुनि पितु-आग्या प्रमान करि ऐहौं बेगि सुनहु द्युति-दामिनि । तुलसिदास प्रभु-बिरह-बचन सुनिसहिन सकी, मुरछित भई भामिनि ॥३॥