भारतकोश
गीतावली (गोस्वामी तुलसीदास - गीताप्रेस सम्पूर्ण ७ काण्ड सान्वय सटीक)

गीतावली (गोस्वामी तुलसीदास - गीताप्रेस सम्पूर्ण ७ काण्ड सान्वय सटीक)

Gitavali of Goswami Tulsidas with Gita Press Commentary

गोस्वामी तुलसीदास द्वारा

DevanagariHindipublished454 पृष्ठ

पृष्ठ 277, कुल 454 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 277

२७१ अरण्यकाण्ड भुज बिसाल, कमनीय कंध-उर, श्रम-सीकर सोहैं साँवरे अंग। मनु मुकुता मनि मरकतगिरिपर लसत ललित रबि-किरनि प्रसंग ॥२॥ नलिन नयन, सिर जटा-मुकुट, बिच सुमन-माल मनु सिव-सिर गंग। तुलसिदास ऐसी मूरतिकी बलि, छबि बिलोकि लाजैं अमित अनंग ॥३॥ प्रभुके हाथमें धनुष-बाण हैं और कमरमें मनोहर तरकस है। प्रियाकी प्रीतिसे प्रेरित होकर वे वन्यमार्गोंमें कपटमय कनकभृगके साथ-साथ डोल रहे हैं ॥ १ ॥ उनकी भुजाएँ विशाल हैं, कन्धे और वक्षःस्थल सुन्दर हैं तथा साँवले शरीरपर पसीनेकी बूंदें शोभायमान हैं। मानो मरकतमणिके पर्वतपर मनोहर सूर्यकिरणोंका संग पाकर मोती सुशोभित हो रहे हैं ॥ २ ॥ प्रभुके कमलके समान नेत्र हैं, सिरपर जटाओंका मुकुट है और उसके बीचमें पुष्पोंकी माला गूंथी हुई है, जैसे शिवजीके मस्तकपर गङ्गाजी विराजमान हों। तुलसी- दास ऐसी मूर्तिपर बलिहारी है, जिसकी छविको देखकर अनन्त कामदेव भी लज्जित हो जाते हैं ॥ ३ ॥ राग केदारा [ ५ ] राघव, भावति मोहि बिपिनकी बीथिन्ह धावनि। अरुन-कंज-बरन चरन सोकहरन, अंकुस-कुलिस-केतु-अंकित अवनि ॥१॥ सुंदर स्यामल अंग, बसन पीत सुरंग, कटि निषंग परिकर मेरवनि। कनक-कुरंग संग, साजे कर सर-चाप, राजिवनयन इत उत चितवनि ॥२॥ सोहत सिर मुकुट जटा-पटल-निकर, सुमन-लता सहित रची बनवनि। तैसेई श्रम-सीकर रुचिर राजत मुख, तैसिए ललित भृकुटिन्हकी नवनि ॥३॥