हम्मीर महाकाव्यम् (रणथम्भौर चौहान वीरगाथा एवं इतिहास)

४ ] तज्जन्मवर्णनम् २९ स दानभोगौ गोचक्र-मंडनौ पापखंडनौ । उभावभूतां तत्पुत्रौ सूर्याचंद्रमसाविव ॥ ३७ ॥ गुणश्रेष्ठस्तयोर्ज्येष्ठः ख्यातः प्रल्हादनाह्वयः । द्वैतीयीको द्वितीयश्रीर्वाग्भटः प्रतिपद्भटः ॥ ३८ ॥ समं वितन्वतः क्रीडां सममभ्यस्यतः कलाः । अवर्द्धिष्ट तयोः प्रीती रामलक्ष्मणयोरिव ॥ ३९ ॥ वीक्ष्यान्यदा नृपो मूर्ध्नि पलितं करणीं जरां । शपतिस्माऽशु भोगेभ्यो योगेभ्यः श्लाघते स्म च ॥ ४० ॥ ततोऽनुशास्य विधिना भूपः पुत्रावुभावपि । न्यधात् प्रल्हादनं राज्ये प्रधानत्वे च वाग्भटं ॥ ४१ ॥ स्वयं स्थित्वा कियत्कालं तयोः प्रीतिमिवेक्षितुं । प्रांते स्मरन् परंब्रह्म बभूवे दिविषत्पदं ॥ ४२ ॥ कृतौर्ध्वदैहिकं वस्तु स्ततः प्रल्हादनो नृपः । अरंजयत्प्रजा नास्थ्यो-पनिषज्ज्ञो यथा सभाः ॥ ४३ ॥ भास्वत्यभ्युदिते यस्मि न्नासन्नजनि कर्त्तरि । सपक्षैश्च विपक्षैश्च कौतुकं कौशिकायितं ॥ ४४ ॥ विशामीशे दशाऽप्याशा जेतुं यत्र कृतोद्यमे । वैरिणो जीवितं त्रातुं द्विधापि प्रधनं जहुः ॥ ४५ ॥ बलिध्वंसोलसदाम शय शायिसुदर्शनः । विष्वक्सेनोऽपि यच्चित्रं न भेजे दानवारितां ॥ ४६ ॥ उत्सलद्धूलिविज्ञात-खुरामक्षुण्णभूतलाः । त्वरया वायुविस्फूर्ति-जिह्वरा स्तुरगा बभुः ॥ ४७ ॥ मुदान्यदा स दावाग्नि-प्रतापश्वापविप्लुतः । विधित्सुः पटुमाखेटं निरैगान्नगराद्वहिः ॥ ४८ ॥ आजानुलंबि सुस्थूल-नीलीचीवरधारिणः । चेलुः पदातयो मूर्त्ता भयानकरसा इव ॥ ४९ ॥