भारतकोश
हम्मीर महाकाव्यम् (रणथम्भौर चौहान वीरगाथा एवं इतिहास)

हम्मीर महाकाव्यम् (रणथम्भौर चौहान वीरगाथा एवं इतिहास)

Hammira Mahakavya with Hindi Commentary

नयचन्द्र सूरि / डॉ. दशरथ शर्मा द्वारा

DevanagariSanskritpublished185 पृष्ठ

पृष्ठ 97, कुल 185 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 97

. ४८ श्रीहम्मीरमहाकाव्ये [सर्गः भापनाभ्यसमुपेत्य जलांत भर्तरि स्पृशति सक्थिकरेण । त्रासकंपिततनूस्तनुमध्या—श्चर्यचुंबितमवेक्षि सखीभिः ॥ ३५ ॥ प्रेयसा दशनरंध्रविमुक्तै रुक्षितोदककणैर्मदिराक्षी । प्रीतिजातपुलकोद्धुषितांगा कामकांडनिचितेव चकासे ॥ ३६ ॥ मुक्तगंधमपि वारिविहारैः पुष्पदाम न जहे शशिमुख्या । न स्वतोपि गुणवान् सुखहेयः किं पुनर्यदि स जीवनलीनः ॥ ३७ ॥ पंकजच्छददृशः कटिवस्त्रे नर्मणा व्यपहृते दयितेन । वस्त्रवन्निजदलानि ददानां—भोजिनी ध्रुवमधत्त सखीत्वं ॥ ३८ ॥ औक्षमौक्षमबलां ऽजितदृग्भ्यां कालिमा य उदवास्यत भर्त्रा । सोऽसहिष्णुवनितावदनाब्जे व्यक्ततामभजदाशु निविश्य ॥ ३९ ॥ ताडनाय समुदंचितमब्जं मत्प्रियामुखमिति प्रतिचुंबन् । तां स्मयेन परिवर्त्तितवक्त्रा मप्यहासयदहो कितवोन्यः ॥ ४० ॥ योषिता जलविहारवतीनां नूपुराणि रणितानि न चक्रुः । कः सदाचरणभाक् जलमध्ये स्वं तनोति यदि वा महिमानं ॥ ४१ ॥ सारसैरंभसि परस्परहर्षा दुज्झितैरपि सरोजमुखीभिः । श्रीरवाप्यत परा सुमगुच्छैः का श्रियां सुमनसो न पदं स्युः ॥ ४२ ॥ दंपती विधृतवार्यभिपूर्णा—यामशालिबिसशस्य तमास्यौ । प्रेमपानमिव चक्रतुरन्यो—न्यावलोकवशकूणितनेत्रौ ॥ ४३ ॥ स्मेरपंकजवने कथमन्यो ज्ञास्यदास्यकमलं कमलाक्ष्याः । कैतवेन कमले यदि सिक्ते नाहासिष्यदियमेव विमुग्धा ॥ ४४ ॥ चुंबितं स्मितसरोरुहबुद्ध्या तेन चाधरदले प्रहृतापि । कांतवक्त्रमलिना किल दष्टा—स्मीति तथ्यमपि नो बुबुधेन्या । वारिभिश्चलदृशामधरेभ्यो दूर्यतेस्म नवयावकरागः । मंडनं तदधिकं तु वितेने तत्र कांतनिहितैरदनांकैः ॥ ४६ ॥ मंडनं चपलदृग्नयनानां वारिणांजनमलोपि लवेन । भंजनेपि हि जडस्य मतिः किं कृत्यवस्तु वद पाटवमेति ॥ ४७ ॥