भारतकोश
जातक पारिजात (वैद्यनाथ दीक्षित - शास्त्रीय होरा फलित, राजयोग एवं आयुर्दाय सटीक)

जातक पारिजात (वैद्यनाथ दीक्षित - शास्त्रीय होरा फलित, राजयोग एवं आयुर्दाय सटीक)

Jataka Parijata of Vaidyanatha Dikshita with Commentary

वैद्यनाथ दीक्षित (टीकाकार: पं. कपिलेश्वर शास्त्री एवं पं. मातृप्रसाद शास्त्री) द्वारा

DevanagariHindipublished588 पृष्ठ

पृष्ठ 535, कुल 588 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 535

कालचक्रदशाध्यायः ॥१७॥ ५०६ ये मरण स्थान हैं। इनके पाप युक्त होने पर वा पाप दृष्ट होनेपर तथा शत्रु नीच-स्थानीय- दुर्बल-ग्रहयुत होनेपर कष्ट होता है ॥ ३४-३६ ॥ अथ देहजीवफलम् । भानुः करोति विविधापदमर्थनाशमतिज्वरारिजनभीतिपदच्युतिं च ॥ पित्तातिगुल्मग्रहणीक्षयकर्णरोगं पश्चादिबन्धुमरणं सहजादिनाशम् ॥ ३७ ॥ इति सूर्यफलम् । चन्द्रः स्वबन्धुजनसङ्गमकन्यकाप्तिमरोग्यभूषणसुखाम्बरराजपूज्यम् । दानक्रियादिसुरभूसुरपुण्यतीर्थस्नानार्चनं मृदुसुखाम्नसुखं करोति ॥ ३८ ॥ इति चन्द्रफलम् । भौमः करोति तनुतापरुगम्निचोरभीतिं स्वबन्धुकलहं सहजादिनाशम् । क्षेत्रार्थनाशपदविच्युतियुद्धनीतिं गुल्मार्शकुष्ठविषशत्रुभयं कुवृत्तिम् ॥ ३६ ॥ ज्वरमासुरिकापैत्त्यं ग्रन्थिस्फोटं कुजस्य च । विषाग्निशस्त्रचोरारिनृपभीतिं वदेद् बुधः ॥ ४० ॥ इति भौमफलम् । सौम्यः करोति सुहृदाप्तमहत्प्रसादविज्ञानशीलनिगमागमशास्त्रबोधम् । स्त्रीपुत्रदारनृपभूषणगोजाश्वलाभं विवेकधनबुद्धियशोऽभिवृद्धिम् ॥ ४१ ॥ इति बुधफलम् । जीवः करोति विविधार्थसुखं महत्त्वं राज्याभिषेकमवनिप्रभुपूजनाद्यम् । स्त्रीपुत्रलाभसुखभूषणभोजनार्थमारोग्यकीर्तिविजयं च परोपकारम् ॥ ४२ ॥ इति गुरुफलम् । शुक्रः करोति रतिलाभसुखाङ्गनादिचित्राम्बरार्थपशुवाहनरत्नजालम् । गानक्रियानटनगोष्ठिमहत्प्रतापं सत्कीर्तिदानविभवं सुजनैः समाजम् ॥ ४३ ॥ इति शुक्रफलम् । मन्दः करोति कलहं तनुकृच्छ्रमृत्युबन्ध्वार्त्तिमग्निरिपुभूतभयं विपार्तिम् । मानार्थहानिमभिमानकलत्रपुत्रनाशं गृहार्थकृषिवाणिजगोविनाशम् ॥४४॥ इति शनिफलम् । राहौ देहेऽरिपीडाऽऽत्मबन्धुकष्टपरिश्रमम् । पक्षाघातादिपीडां च राजभीतिं वदेन्नृणाम् ॥ ४५ ॥ इति राहुफलम् । केतौ चोरानिपीडादिरक्तस्त्रावादिपीडनम् । दारिद्र्यं बन्धुनाशं च स्थाननाशं धनक्षयम् ॥ ४६ ॥ इति केतुफलम् । अधुना देहजीवयोः ग्रहपरत्वेन फलानि दशभिः श्लोकैराह । देहजीवयोः बुधगुरुशु- क्राणामेव शुभं फलं भवतीति सारार्थः । श्लोकास्तु सरलार्था अतो विस्तरभयान्न व्याह्याता इति ॥ ३७-४६ ॥ इति देहजीवफलम् । सूर्य यदि देह या जीवमें हो तो विविध प्रकारकी आपत्ति, धननाश, पीड़ा, ज्वर, शत्रुसे भय, पदच्युति, पित्तरोगसे गुल्म-ग्रहणी-क्षय-कर्णरोग, पशु तथा परिवारका मरण, और भ्रातृनाश करता है ॥ ३७ ॥