मालतीमाधवम् (महाकवि भवभूति - शास्त्रीय शृंगार एवं तान्त्रिक प्रकरण नाटक सम्पूर्ण १० अङ्क)

९८ मालतीमाधवे तत्कामं प्रभवति पूर्णपात्रवृत्त्या स्वीकर्तुं मम हृदयं च जीवितं च ॥ १ ॥ लवङ्गिका—पडिच्छिदो क्खु णो पिअसहीए अअं पसादो। मदयन्तिका—(स्वगतम् ।) जाणादि महाणुहावो अअं जणो रमणिज्जं मन्तेदुं । मालती—(स्वगतम् ।) किं णाम मअरन्देण उव्वेअकारणं सुदं भविस्सदि । (प्रविश्य ।) पुरुषः—वत्से मदयन्तिके, भ्राता ते ज्यायानमात्यनन्दनः समादिशति । अद्य परमेश्वरेणास्मद्भवनमागत्य भूरिवसोरुपरि परं विश्वासमस्मासु च प्रसादमाविष्कुर्वता स्वयमेव मालती प्रतिपादिता तदेहि । संभावयावः प्रसादमिति । मकरन्दः—वयस्य, इयं सा वार्ता । १. प्रतीच्छितः खलु नः प्रियसख्यायं प्रसादः । २. जानाति महानुभावोऽयं जनो रमणीयं मन्त्रयितुम् । ३. किं नाम मकरन्देनोद्वेगकारणं श्रुतं भविष्यति । व्रणितस्य विक्षतगात्रस्य सुहृदः प्रमोहेन मूर्छया प्रमुग्धं मां कारुण्यादृतव्यथं कृत- वती। तस्मात्कामं स्वेच्छया विनैव ममानुमतिं पूर्णपात्रवृत्त्या पूर्णपात्रप्रकारेण मम हृदयं च जीवितं च स्वीकर्तुं प्रभवति यथेष्टविनियोगार्हं कर्तुमीष्टे । पूर्णपात्रं नाम प्रियनिवेदकेन बलादाकृष्य गृह्यमाणमलंकारवस्त्रादिकं कथ्यते । प्रागेव हृदयं जीवितं च तदधीनमेव वर्तत इति तन्मया देयम् । ततोऽधिकं नास्ति किमिदानीं दातव्यमित्याशयः । एतद्युक्तोत्तरप्रदानात्प्रगमनं नामाङ्गमुक्तम् । यथा—‘युक्तोत्तरं प्रगमनम्’ इति ॥१॥ लवङ्गिका । प्रतीच्छितः खलु नः प्रियसख्यायं प्रसादः । अयमेव महान्प्रसादो यत्प्रियसख्यधीने तन्मनोजीविते इति किमतः परं श्लाघनीय- मित्यर्थः ॥ मदयन्तिका । जानाति महानुभावोऽयं जनो रमणीयं मन्त्रयितुम् । रमणीयं मनोगताभिप्रायप्रकटनं बाह्योपचारनैपुण्यप्रदर्शनं यथा भवति तथा मनो- हरम् ॥ मालती । किं नाम मकरन्देनोद्वेगकारणं श्रुतं भविष्यति । माधवस्येति शेषः ॥ प्रविश्येत्यादि । ज्यायाञ्ज्येष्ठः । परमेश्वरेनानतिक्रमणीयशासनेन राज्ञा परं विश्वासमस्मदीयं सर्वस्वम् । तस्य यथेष्टविनियोगार्हं तदीयमास्माकमित्यन्योन्यस्य निरतिशयं मनःसंमेलनं प्रकटयतेत्यर्थः । प्रतिपादिता दत्ता । संभावयावः । प्रमोदेन बहुमन्यावह इत्यर्थः । इदं च प्रस्तुतप्राप्तिविरोधान्निरोधो नामाङ्गम् । यथा— 'हितरोधो निरोधः स्याद्' इति ॥ मकरन्दः ॥ इयं सेति । या त्वयोद्वेगका-