भारतकोश
मालतीमाधवम् (महाकवि भवभूति - शास्त्रीय शृंगार एवं तान्त्रिक प्रकरण नाटक सम्पूर्ण १० अङ्क)

मालतीमाधवम् (महाकवि भवभूति - शास्त्रीय शृंगार एवं तान्त्रिक प्रकरण नाटक सम्पूर्ण १० अङ्क)

Malatimadhavam of Mahakavi Bhavabhuti with Commentary

महाकवि भवभूति द्वारा

DevanagariHindipublished377 पृष्ठ

पृष्ठ 168, कुल 377 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 168

१६२ मालतीमाधवे कामन्दकी—कथं संदेहो भवतः । लवङ्गिका—सुदं पिअसहीए । कामन्दकी—वत्स मकरन्द, भद्रे लवङ्गिके, इतः प्रतिष्ठामहे । मालती—सेंहि, तुए वि गन्दव्वं । लवङ्गिका—(विहस्य ।) संपदं क्खु अम्हे एत्थ ओसरम्ह । (इति निष्क्रान्ताः कामन्दकीलवङ्गिकामकरन्दाः ।) माधवः—अयमिदानीमहम् । आमूलकण्टकितकोमलबाहूनाल- मार्द्राङ्गुलीदलमनङ्गजर्निदाघतः । अस्याः करेण करमाकलयामि कान्त- मारक्तपङ्कजमिव द्विरदः सरस्याः ॥ २० ॥ (इति निष्क्रान्ताः सर्वे ।) इति महाकविश्रीभवभूतिविरचिते मालतीमाधवे षष्ठोऽङ्कः । १. श्रुतं प्रियसख्या । २. सखि, त्वयापि गन्तव्यम् । ३. सांप्रतं खलु वयमत्रापसरामः । ष्यति । यन्निस्तीर्णविपन्मदयन्तिकासहितो मकरन्दोऽस्माभिर्द्रष्टव्यः ॥ लवङ्गिका । श्रुतं प्रियसख्या । भगवत्या विहारिकागमनाय मकरन्दागमनप्रतीक्षणाय च यदुक्तं तच्छ्रुतं किम् । तदेतत्कुर्वित्यर्थः ॥ मालती । सखि, त्वयापि गन्तव्यम् । मां विसृज्येति शेषः ॥ लवङ्गिका । सांप्रतं खलु वयमेव शिष्टा बाह्याः । त्वं भर्त्रा सह सुखमास्स्वेति भावः ॥ माधवः । आमूलेति । अनङ्ग एव निदाघो घर्मस- मयः संतापकारित्वात् । तेन तप्तोऽयमहमिदानीं निदाघतप्तो द्विरद इवामूलं कण्ट- कितो रोमाञ्चकञ्चुकितः संजातकण्टकश्च कोमलो बाहुनालो नालसदृशो बाहुर्यस्य तम् । तथार्द्राः स्वेदाख्यसात्त्विकभाववशात्सलिलसंबन्धवशाच्चाङ्गुल्यो दलानीव दलसदृशोऽङ्गुल्यो यस्य तम् । अस्या मालत्याः सरस्या इव कान्तं करमारक्तप- ङ्कजं कोकनदमिव करेण हस्तेन शुण्डादण्डेन चाकलयामि गृह्णामीति । उप- मालङ्कारः ॥ २० ॥ भवभूतिकवेर्वाचः खदन्ते रसरञ्जिताः । सुमनोभ्यः सुधास्यन्दबन्धमाधुर्यबन्धुराः ॥ इति श्रीमद्भारद्वाजकुलतिलकपर्वतनाथयायजूकनन्दनत्रि- पुरारिसूरिविरचितायां मालतीमाधवभावप्रदीपिकायां षष्ठाङ्कविवरणम् ॥