भारतकोश
मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

Manameyodaya of Narayana Bhatta with Commentary

नारायण भट्ट एवं नारायण पण्डित द्वारा

DevanagariHindipublished672 पृष्ठ

पृष्ठ 205, कुल 672 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 205

धर्मधर्मिभाववादः 163 घटकुड्यवदन्यत्वेऽनन्यत्वे तु स्वरूपवत् । न गुणस्य गुणत्वं स्यादित्यसत्त्वोक्तिबाधतः ॥ दृष्यादन्यदनन्यद्वा दूषणं नतु दूषणम् । गर्दभादिवदन्यत्वे,ऽनन्यत्वे दूषणीयवत् ॥ सामान्यं वा विशेषं वा वादी नाङ्गीकरोति चेत् । भ्रान्तिबाधौ हि न स्यातां कुत्र किं केन साध्यते ॥ द्रव्यं सत्त्वमथाद्रव्यमसत्त्वमिति शाब्दिकम् । असत्त्वेन मृषात्वं स्यादद्रव्यस्येति चेन्न तत् ॥ असत्त्वं सत्त्वभिन्नत्वं द्योतकत्वादि तन्मतम् । नतु तुच्छं यतश्चार्थक्रियाकारित्वमिष्यते ॥ 7 भेदाभेदे हेतवो ये कीर्तिताः धर्मधर्मिणोः । अभेदधीः प्राक्, परतश्चैकशब्दानुविद्धधीः ॥ सामानाधिकरण्यं च मत्वर्थीयविनाकृतम् । सहोपलम्भनियमः इत्याद्याः, तत्र चोच्यते ॥ नाभेदधीः प्राग्वैशिष्ट्यात् धर्म्यैक्यादेकतामतिः । मत्वर्थीयः पृथक्सिद्धे सहभावोऽपि भेदकः ॥ तदिहाभिन्नधीर्भिन्ने भ्रान्तिः ज्वालैक्यबुद्धिवत् । अभिन्ने भेदधीश्चैवं स्याच्चन्द्रद्वित्वबुद्धिवत् ॥ धर्मधर्मिस्वरूपैक्ये स्यान्नान्यतरधीः क्वचित् । सहधीश्च क्वचिन्न स्यात् सम्मतैक्ये यथा घटे ॥