भारतकोश
मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

Manameyodaya of Narayana Bhatta with Commentary

नारायण भट्ट एवं नारायण पण्डित द्वारा

DevanagariHindipublished672 पृष्ठ

पृष्ठ 218, कुल 672 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 218

स्वरूपभेद एव स्यात् द्वित्वाद्यपिच तन्मते । वस्तुतस्सर्ववस्तूनि संख्या ग्रसितुमर्हति ॥ वनादौ नियतापेक्षाबुद्ध्यभावेऽपि दृश्यते । बहुत्वं, न शतत्वादि, तद्बहुत्वातिरिक्कता ॥ इति श्रीधरसिद्धान्तः तत्र चोदयन् पुनः । सेनेयं महती याति सैषा सेना महत्तरा ॥ इत्यादिव्यवहारेण ह्यतिरेकं निषेधति । त्रित्वाद्येकाधिकरणं बहुत्वमिति शांकरः ॥ 7 एकत्वं त्वसहायत्वं मुख्यत्वं वाऽन्यतां जगुः । भावत्वेनैव वेद्यत्वात् अमुख्येष्वपि दर्शनात् ॥ स्वास्मिन्नप्यैक्यबुद्धेश्च त्रितयं नैक्यमिष्यते । संघातैक्यं तु राज्यादाविव स्यादौपचारिकम् ॥ तस्मादसंघातसंस्थमेकत्वं निरुपाधिकम् । अपेक्षाबुद्धिभेदैः स्यात् द्वित्वादीनां निराक्रिया ॥ इति सर्वार्थसिद्धौ हि वेदान्ताचार्यनिर्णयः । अभूदैक्यभ्रमो भेदादर्शनादिति वेदनात् ॥ ऐक्यं स्वसत्त्वमेवेति निरणैषुः परे बुधाः । स्वरूपादतिरिक्तं तत्पक्षयोरुभयोरपि ॥ यतः स्वरूपे ज्ञातेऽपि द्वित्वव्यामोहदर्शनम् । प्रामाणिकः स्वभावो यः तत्स्वरूपमिति स्थितम् ॥