मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

अधिष्ठानं तथा कर्ता करणं च पृथग्विधम् । विविधा च पृथक्चेष्टा दैवं चैवात्र पञ्चमम् ॥ शरीरवाङ्मनोभिर्यत्कर्म प्रारभते नरः । न्याय्यं वा विपरीतं वा पञ्चैते तस्य हेतवः ॥ इत्यस्यायमभिप्रायः देहोऽधिष्ठानमुच्यते । जीवः कर्ताऽथ करणमिन्द्रियं चक्षुरादिकम् ॥ प्राणश्चेष्टा हि विविधा या क्रियाशक्तिरुच्यते । ईश्वरो दैवमुद्दिष्टं तत्र न्यायोऽवधार्यताम् ॥ दैवं दिष्टं भागधेयं दैवं कर्म पुराकृतम् । सत्येवं व्यवहारेऽपि दैवमत्रेश्वरो मतः ॥ नहि प्रागेव नष्टानां कर्मणामिह हेतुता । कर्मजन्यादृष्टरूपसंकल्पादप्यसौ वरम् ॥ सत्यंसत्यं पुनस्सत्यमुद्धृत्य भुजमुच्यते । वेदशास्त्रात्परं नास्ति न दैवं केशवात्परम् ॥ स्वाधीनं समतिक्रम्य मातरं पितरं गुरुम् । अस्वाधीनं कथं दैवं प्रकारैरभिराध्यते ॥ इत्येवं भारते रामायणे चापि प्रयुज्यते । श्रूयतां परमं दैवं दुर्विज्ञेयं मयाऽपिच ॥ नारायणस्तु पुरुषो विश्वरूपो महाद्युतिः । सभापर्ववचस्त्वेवं अथ योगविदां वचः ॥ M.R. 29