भारतकोश
मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

Manameyodaya of Narayana Bhatta with Commentary

नारायण भट्ट एवं नारायण पण्डित द्वारा

DevanagariHindipublished672 पृष्ठ

पृष्ठ 406, कुल 672 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 406

अबलाबालगोपालहालिकप्रमुखा अपि । बुद्ध्यन्ते नियतादर्थादर्थान्तरमसंशयम् ॥ अनुमानापलापे तु प्रत्यक्षादपि दुर्लभा । लोकयात्रेति लोकास्स्युः चित्रिता इव निश्चलाः॥ २ अत्रानुमानप्रामाण्यवादिनां वाक्यसंग्रहः । आदौ सौगतसिद्धान्तवचनं त्ववधार्यताम् ॥ अनुमानं ह्यर्थदृक्स्यात् या च लिङ्गात्त्रिलक्षणात् इति दिङ्नागकथितं लक्षणं त्वित्यनूदितम् ॥ कार्यकारणभावाद्वा स्वभावाद्वा नियामकात् । अविनाभावनियमोऽदर्शनान्न न दर्शनात् ॥ कार्यकारणभावो हि प्रत्यक्षेणावगम्यते । तदुत्पत्त्याख्यसंबन्धादविनाभावनिश्चयः ॥ सहभावित्वमथवा क्रमभावित्वमेववा । कार्यकारणभावस्स्यान्नियमो नात्र गर्भितः ॥ यथा धूमज्वलनयोः सुबीजाङ्कुरयोरपि । भवेद्यद्यपि चाशङ्का पुरुषस्य विपश्चितः ॥ तदेवाशङ्क्यते लोके यस्य शङ्का न बाधते । स्वप्रवृत्त्यादिकं हेतुफलभावनिबन्धनम् ॥ तादात्म्यनिश्चयेनापि क्वचित्तादृशनिश्चयः । वृक्षशिंशपयोरेषः सामानाधिकरण्यतः ॥