मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

उपमानम् 47 4 उपमानप्रमेयं चेत्संबन्धः स्यात्पदार्थयोः । स सामयिक एव स्यात् आरण्यकनरश्रुतः ॥ एवमारण्यकाः केचित् केचिन्नागरकास्तथा । केचिद्देशान्तरनरविश्रुताः कतिचित्पुनः ॥ द्वीपान्तरनरप्रोक्ता एवं सर्वे पदात्मकाः । शब्दास्स्युरिति संकेतसिद्धान्तः विजयी भवेत् ॥ औत्पत्तिकं तु संबन्धं शब्दस्यार्थेन ये विदुः । अर्थापत्तिप्रमाणेन साक्षात्तैस्तद्ग्रहो मतः ॥ प्रत्यक्षं चानुमानं च तदुत्पादे प्रवर्तते । अतस्संबन्धविज्ञानं त्रिप्रमाणकमुच्यते ॥ संबन्धाक्षेपशान्त्यन्ते वागेषा श्लोकवार्तिके । शब्दवृद्धाभिधेयांश्च प्रत्यक्षेणात्र पश्यति ॥ श्रोतुश्च प्रतिपन्नत्वमनुमानेन चेष्टया । अन्यथाऽनुपपत्त्या च बुद्धयेत् शक्तिं द्वयाश्रिताम् ॥ अर्थापत्त्याऽवबुध्यन्ते संबन्धं त्रिप्रमाणकम् । न च सामयिकस्तस्मात्संबन्ध इति निर्णयः ॥ ये तु सामयिकं तं च संबन्धं तार्किका विदुः । तेषां व्याकरणादीनि प्रमाणानीति निश्चितम् ॥ अतस्संकेतसंबन्धसिद्ध्यर्थं मार्गशोधनम् । तन्मार्गप्रतिरोधाय त्रिप्रमाणकतोदिता ॥