मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

प्रत्यक्षप्राबल्यवादः 60 3 प्रत्यक्षा द्वैतसिद्धान्ते ऽध्यक्षप्राबल्यवर्णनाम् । हसन्ति लौकिका यस्मात्स्वयं स्वकुचमर्दनम् ॥ सर्वेष्वपि प्रमाणेषु नूनमाभाससंभवः । तस्य मूलं च करणदोष इत्यपि निर्णयः ॥ तद्विज्ञानं तु बाधादिनिबन्धनमिति स्थितम् । क्वचित्स्वारसिको बाधः कुत्राचिद्यौक्तिको मतः । प्रथमश्शुक्तिरूप्यादौ ज्वालाभेदे त्वनन्तरः । प्रायशो विभ्रमा एते सर्वेषामात्मसाक्षिकाः ॥ शुक्तिकारजतभ्रान्तिः मृगतृष्णाभ्रमस्तथा । पीतश्शङ्खः द्वौ च चन्द्रौ स्थाणुः पुरुष इत्यपि । अयो दहति वक्त्रं च मलिनं स्फटिकोऽरुणः । स्वप्नो माया च गन्धर्वनगरं चेति विभ्रमाः ॥ देहात्मविभ्रमः खे च तलमालिन्यविभ्रमः । रवीन्दुमण्डलादौ च ख्यातः प्रादेशिकभ्रमः ॥ प्रात्यक्षिकभ्रमा एते एवं मानान्तरेष्वपि । परीक्षकाणां विदिताः तत्रैवं निर्णयक्रमः ॥ इन्द्रियेण यथा ज्ञानं तथा लिङ्गादिना सदा । ज्ञानमुत्पद्यते पुंसां न विशेषोऽत्र कश्चन ॥ निमित्तशिल्पमन्त्रायुर्ज्योतिस्स्वप्रहृदादिषु । अन्वयव्यतिरेकादेरगम्ये विषये बुधाः ॥ M.R. 76