भारतकोश
मृच्छकटिकम् (सटीक संस्कृत नाटक)

मृच्छकटिकम् (सटीक संस्कृत नाटक)

Mricchakatikam with Sanskrit-Hindi Commentary

महाराज शूद्रक / पं. जयशंकर लाल त्रिपाठी द्वारा

DevanagariSanskritpublished760 पृष्ठ

पृष्ठ 499, कुल 760 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 499

षष्ठोऽङ्कः ४११

बुदो एदं ज्जेव अणुगच्छामि । ( अरे ! निष्क्रामतो मम प्रियवयस्यः शर्विलकः पृष्ठत एवानुलग्नो गतः। भवतु, प्रधानदण्डधारको वीरको राजप्रत्ययकारी विरोधितः । तद्यावदहमपि पुत्रभ्रातृपरिवृत एतमेवानुगच्छामि ।) (इति निष्क्रान्तः।)

इति प्रवहणविपर्ययो नाम षष्ठोऽङ्कः ।

— : ० : —

पात्र प्रधान दण्डाधिकारी से मैंने विरोध कर लिया है । अतः मैं भी पुत्र, भाई आदि के साथ होकर इस [ शर्विलक अथवा आर्यक ] के ही पीछे-पीछे जाता हूँ ।

॥ इस प्रकार गाड़ी बदलना नामक छठा अंक समाप्त हुआ ॥

टीका—निष्क्रामतः=अस्मात् स्थानात् निःसरतः, अनुलग्नः=अनुगतः, प्रधानः=प्रमुखः, दण्डधारकः = रक्षापुरुषः, विरोधितः=विरोधं प्रापितः, पुत्रभ्रातृपरिवृतः=पुत्रभ्रात्रादिसमेतः, एतम् एव = शर्विलकम्, आर्यकम् एव वा, अनुगच्छामि=अनुसरामि ।

॥ इस प्रकार जयशङ्करलाल-त्रिपाठिविरचित 'भावप्रकाशिका' हिन्दी-संस्कृत-व्याख्या में मृच्छकटिक का छठां अंक समाप्त हुआ ॥

— : ० : —