नागानन्दम् (सम्राट हर्षवर्धन - संस्कृत मूल एवं हिन्दी व्याख्या)

( २८ ) तस्स तुए ण किम्पि किदं। मम उण अणवराद्धाएवि तस्य त्वया न किमपि कृतम्। मम पुनरपराद्धाया अपि, अबलेत्ति करित्र पहरंतो कहं ण लज्जेसि ? अबलेति कृत्वा प्रहरन् कथं न लज्जसे ? (आत्मानं निर्वर्ण्य, मदनावस्थां नाटयन्ती प्रकाशम् ) हञ्जे ! कीस उण घणपल्लवणिरुद्धसूरकिरणं तं एव्व हञ्जे ! किं पुनर्धनपल्लवनिरुद्धसूर्य्यकिरणं तदेव चंदणलदाघरअं ण मे अज्जवि संदाबदुक्खं अवणोदि । चन्दनलतागृहं न मे ऽद्यापि संतापदुःखमपनयति । चेटी-- जाणामि अहं एत्थ संदावस्स कारणं, किं जानम्यहमत्र संतापस्य कारणम्; किं उणअसंभावणीअं ति भट्टिदारिआ ण तं पडिवज्जिस्सदि । पुनरसम्भावनीयमिति भर्तृदारिका न ¹तत्प्रतिपत्स्यते । नायिका- (आत्मगतम् ) लखिअदा विअ अहं एदाए, तह वि पुच्छिस्सं। (प्रकाशम्) लक्षितेवाहमेतया, तथापि पृच्छामि । हञ्जे ! किं तं जं ण पडिवज्जिअदि । ता कहेहि दाव किं हञ्जे ! किं तद्यन्न प्रतिपद्यते । तत्कथय तावत्किं तं कारणं । तत्कारणम् । चेटी- एसो दे हिअअट्ठिदो वरो । एष ते हृदयस्थितो वरः ।