पृथ्वीराज रासो (सटीक हिन्दी व्याख्या)

सातवां समय २७ ] पृथ्वीराजरासो । ३५५

छिल्लोरे पग्गं, अरि घट जग्गं, करिन अनभग्गं, जुधमोरं । परिच्छार सु आपं, अरि डर ढापं, रुपि रन धापं, पग छोरं ॥ चानुकक्क सुभानं, जुद्ध समानं, अरि हरि मानं, गुमांनं । कुं० ॥१३१॥ पर मध्य पबारं, असि बहु झारं, अच्छरि तारं, सो रानं ॥ कूरभ पग जग्गी, दस काम भग्गी, फिर रन लग्गी, परिच्छारं ॥ दाछिम पग पुल्लं, बीर सु वुल्लं, नच मन डुल्लं, भर सारं ॥ कन्द कुंमारं, रन परि भारं, सार सुमारं, नच छल्लँ ॥ कुं० ॥१३२॥ आवध नच फुट्टै, गुरजनि छुट्ठै, सीसय फुट्टै, कर चल्लं ॥ रन जैन सरीसं, तुष्टिय सीसं, लगि घन रीसं, परि वध्यं ॥ रन लुथ्यि अलुथ्यं, गुन कवि कथ्यं, अचरिज सथ्यं, रवि रथ्यं ॥ कुं० ॥ १३३ ॥ रु० ॥ ७८ ॥

छंद भुजंगी ॥ पक्कायौ जुसूरं विराजंत बीरं । स्वयं कंठ आभूषनं छंद नीरं ॥ पया खेस मत्ता चवं पंच अच्छी । कितौ छंद नामं बिराजै सु लच्छी छंद ॥१३४॥ नवं नेह नारी लछी देह दूनौ । करी सूर नांची विराजंत सूनौ ॥ इयं कूंडि राजं लरे सूर तेजं । मनौं जुद्ध आकूत भारत्थ एजं ॥ कुं० ॥ १३५ ॥ चत्तै चाल बंधे तनं मंड आसं । कहै चंद कच्ची तिनं जुद्ध भासं ॥ कुं० ॥ १३६ ॥ रु० ॥ ७९ ॥

गाथा ॥ हंकारे विप सेनं । बजे बज्जाईं पंच सद्दायं ॥ सद्दे नव रँडा रंगं । भगं कन्ह चितयं बलयं ॥ कुं० ॥ १३७ ॥ रु० ॥ ८० ॥

---

७८ पाठान्तर—हकारे । घजस । नंचत ॥ १२६ ॥ केसरि । नचल । गंग । सिरमन । खबकारै ॥ १३० ॥ त्रुटि । प्रमानं । हिल्लोरे । पगं । जगं । करि अनभग्गं । चालुक । गुमान । गुमांनं ॥ १३१ ॥ अच्छरि । सोनारनं । कूरंभ । कूरभं । क्रूरं । भगी । फिरि । लगी । पुलं । वुलं । डुलं । झाल भारं सिरं । कुमारं । हलं ॥ १३२ ॥ फुट्दै । विछुट्दै । फुट्टै । चलं । शीसं । वध । लुथ उ लुथ । कथं । सथं । रथं ॥ १३३ ॥ ७९ पाठान्तर—सौ सु । पटं । अछी । किनौ । नांमं । लछी ॥ १३४ ॥ लरैं । मनौ । भारथ ॥ १३५ ॥ कहैं । कवी ॥ १३६ ॥ ८० पाठान्तर—हकारे । बीय । बजाइ । सद्दाई । सदे । रंगं रंगं । रंग रंग । अगं ॥