भारतकोश
रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

Rasarnava: Tantric Chemistry and Alchemy with Commentary

शिव-पार्वती संवाद (सम्पादक: प्रफुल्लचन्द्र राय एवं हरीशचन्द्र कविराज) द्वारा

DevanagariHindipublished558 पृष्ठ

पृष्ठ 180, कुल 558 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 180

एकादशः पटलः । १५७ खल्लस्तु पीठिका देवी रसेन्द्रो लिङ्गमुच्यते । मर्दनं वन्दनं² तस्य ग्रासः पूजा विधीयते ॥ ४ ॥ यावद्दिनानि वह्निस्यो जाय्यते धार्यते रसः । तावद्युगसहस्राणि शिवलोके महीयते ॥ ५ ॥ दिनमेकं रसेन्द्रस्य यो ददाति हुताशनम् । द्रवान्ति तस्य पापानि कुर्व्वन्नपि न लिप्यते ॥ ६ ॥ जारणा द्विविधा बाल-जारणा बज्रजारणा' । तत्रादौ परमेशानि वक्ष्यते बालजारणा ॥ ७ ॥ गगनं जारयेदादौ सर्व्वसत्त्वमतः परम् । ततो माक्षिकशुद्धं च सुवर्णं तदनन्तरम् ॥ ८ ॥ गर्भस्थं द्रावयित्वा तु १० ततो वाह्यद्रुतिं द्रवेत् । (1) K reads खल्लं तु पिंठिका. M reads खल्लन्तु. (2) M has चन्दनं, which is incorrect. (3) K reads पूजी, which is incorrect. (4) M reads जारणा, which seems to be gram, inc. (5) M has सिताशनम्, which has no clear sense. (6) Kreads बाला, M reads विविधा बाल. (7) K reads जारणादभ्रगुपासना, which is unintelligible. बज्रजारणा will be explained in the 13th Patala. (8) This hemistich is not found in M. [Vide रस. स. Chap. VIII. vs. 65 and 66, which state जारणा first as विरुपा, and next as विविधा.] (9) K has माक्षिकाशुद्धे च. We do not find this charana and the next in M. (10) गर्भं संद्रावयित्वा तु, a variant in K, which is gram. inc. (11) M reads क्षययुतिं, which seems to be inc. [Vide रस.स. Chap. VIII. v. 72, wherein वाह्यद्रुति is explained.]