भारतकोश
रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

Rasarnava: Tantric Chemistry and Alchemy with Commentary

शिव-पार्वती संवाद (सम्पादक: प्रफुल्लचन्द्र राय एवं हरीशचन्द्र कविराज) द्वारा

DevanagariHindipublished558 पृष्ठ

पृष्ठ 181, कुल 558 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 181

१५८ रसार्णवे सितं सितेन द्रव्येण रक्तं रक्तेन रञ्जयेत् ॥ ९ ॥ सारणं क्रामणं ज्ञात्वा ततो वेधं प्रयोजयेत् ॥ १० ॥¹ ॥ चारणाजारणामन्त्रः ॥ ॐ नमोऽमृतलोहाय परामृततसोद्भवाय हुं स्वाहा ॥ ११ ॥ सर्व्वसत्त्वोपकाराय भगवन् त्वदनुज्ञया । जारणं कर्तुमिच्छामि ग्रासं गृह्ण² मम प्रभो ॥ १२ ॥ कुरुष्वेति शिवेनोक्तं ग्राह्यमेव³ सुबुद्धिना ॥ १३ ॥ शृणु देवि प्रवक्ष्यामि व्योमजारणमुत्तमम् । पत्राभ्र⁴जारणं सत्त्वजारणञ्चेति तद्विधा⁵ ॥ १४ ॥ निर्मुखं समुखं⁶ चैव बासनामुखमेव च । एकैकं त्रिविधं तच्च तद्वक्ष्याम्यानुपूर्व्वशः⁷ ॥ १५ ॥ वैक्रान्त⁸वज्रसंस्पर्शात्⁹ दिव्यौषधिबलेन वा । निर्मुखो भक्षयेद्देवि¹⁰ क्षणेन गगनं रसः¹¹ ॥ १६ ॥


(1) This hemistich is wanting in M. (2) K reads ग्राह्य. M reads गृह्णां. Both the readings are gram. inc. [गृह्ण is generally used by Rishis, though the correct form is गृहाण.] (3) भावमेव सुबुद्धिमान्, a variant in K. वाह्यमेव, a variant in M. (4) M reads पत्राभ्रू, which appears to be incorrect. (5) K reads erroneously तद्दिधा. (6) K has निमुख. M has सम्मुखं. रस. स. reads—"समुखा निर्मुखा चेति जारणा द्विविधा पुनः ॥" "इयं हि सम्मुखा प्रोक्ता जारणा मृगचारिणा ॥" (Chap. VIII, vs. 66 and 69.) (7) K and M read तद्वक्ष्याम्यनुपूर्व्वशः. (8) M reads बैक्रान्तं, which is inc. (9) K and M read संस्पर्श (without any suffix), which seems to be inc. (10) लघयेद्देवि, a reading in K. (11) M reads रसम्, which is gram. erroneous.