रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

चतुर्दशः पटलः । ३०१ तप्तखल्ले तु संमर्द्य¹ गोलको भवति क्षणात्² । मारयेद्भूधरे यन्त्रे सप्तसंकलिकाक्रमात्³ ॥ १०३ ॥ तत् सर्व्वं जायते भस्म⁴ शङ्ककुन्देन्दुसन्निभम् । तद्भस्म कारयेत् खोटं⁵ तीक्ष्णेन दन्दितं सह ॥ १०४ ॥ अनेन क्रमयोगेण सप्तसंकलिकाक्रमात्⁶ । तद्भस्म⁷ जारयेत् पश्चात् सारणात्रयसारितम्⁸ ॥ १०५ ॥ लक्षांशेन तु तेनैव⁹ वङ्गवेधं¹⁰ प्रदापयेत् । भस्मसूतपलेकं तु¹¹ शुद्धं वङ्गं प्रलेपयेत्¹² ॥ १०६ ॥ मर्द्द्येदायसे पात्रे वङ्गन्तु म्रियते¹³ क्षणात् । द्विपलं मृतवङ्गस्य तारचूर्णं¹⁴पलद्वयम् ॥ १०७ ॥ द्विपलं¹⁵ गन्धकं दद्यात् पलेकं¹⁶ टङ्कणस्य च । (1) D has तप्तखल्ले संमर्थ्य, which is incomplete. (2) गोलको भवति तत्क्षणात्, a variant in D, which destroys the metre. (3) M reads सप्तत्रिंशल्लिकाक्रमात्, which is partly incorrect. (4) This śloka and the next are not found in D. (5) K reads वोट. M reads वोह. (6) M reads त्रिंशल्लिका, which is incorrect. (7) M reads तं वोटं (8) M reads सारणात्रयसारखात. (9) Both D and K read लक्षांशकेन तेनैव. (10) K reads वंगे वेधं. M reads वंकवेध. (11) भस्मसूतं पलैकं तु, a variant in D. M reads erroneously भस्मसुत. (12) D reads प्रदापयेत्. M reads शुल्बमंग, which seems to be incorrect. (13) D reads मृतयै. K reads म्रीयते. M reads म्रद्यते. All are grammatically incorrect. (14) B reads तारचूर्णं. D reads गडचूर्णं. K reads तारचूर्णं. (15) M reads सपल. (16) M reads धिपलं.